1- Ý tưởng
Vì VNindex cũng đã về mức rẻ, nên ý tưởng của mình khá đơn giản: Test thử khi VNindex giảm về dưới P/E 12 (tháng 10/2022). Nhà đầu tư mua ngẫu nhiên một số cổ phiếu thị trường và nắm giữ thì sẽ cho kết quả thế nào. Dĩ nhiên mua ngẫu nhiên phải đáp ứng các tiêu chí: đa dạng ngành, đa dạng nhóm cổ phiếu, tỷ trọng tối đa mỗi cổ phiếu…
Thời gian mình chọn là từ 1/10/2022 đến 31/10/2026
2- Danh mục đầu tư
Mình test 3 danh mục khác nhau, với các tiêu chí sau:
Mình chọn các doanh nghiệp nổi bật trong nền kinh tế, được khuyến nghị rộng rãi bởi các công ty chứng khoán.
Mỗi danh mục cũng sẽ mua phải các doanh nghiệp gặp sự cố về quản trị: Danh mục 1 thì đầu tư PC1, danh mục 2 có DGC, danh mục 3 có PNJ. Tất cả đều nắm giữ đến hiện tại.
Tất cả các danh mục đều có cổ phiếu BĐS khu công nghiệp và bất động sản nhằm mô phỏng tác động của thuế quan, và môi trường lãi suất cao gần đây.
Chi tiết 3 danh mục như hình bên dưới.
3 danh mục đều giải ngân vào ngày 3/10/2022 và nắm giữ đến hiện tại, định kỳ tái phân bổ hàng quý.
3- Kết quả.
Kiểm thử được thực hiện trên TC Invest của nhà TCBS.
Lợi nhuận sau 4 năm của cả 3 danh mục là tương đương nhau, quanh 40%. 1 tỷ ban đầu thành 1 tỷ 4. Tương đương lãi suất kép hàng năm là ~8.8%/năm. Cao hơn lãi suất tiết kiệm trong cùng giai đoạn 1 chút. (Lãi suất trung bình năm trong hình trên là trung bình cộng, nên không dùng so sánh với lãi suất tiết kiệm được)
Nếu chỉ tính đến cuối năm 2025, đầu năm 2026 hiệu suất danh mục đạt ~80%, tương ứng lãi kép hàng năm trên 18%.
Giai đoạn sau khi mua 10/2022, VNindex tiếp tục sụt giảm thêm hơn 20% (Từ 1100 về dưới 900), danh mục cũng tạm lỗ 30%. Nhưng sau đó, danh mục nhanh chóng lấy lại mức lỗ, và cho mức sinh lời vượt trội so với VNIndex trong phần lớn thời gian, trước khi bị san bằng từ tháng 5/2026.
4- Kết luận.
Cần lưu ý, giai đoạn kiểm thử 2022- 2026 là giai đoạn bất lợi của thị trường chứng khoán. Nhiều outlier tiêu cực (điều tra, bắt bớ, thuế quan), trong khi hầu như không có outlier tích cực nào. Nhìn chart định giá bên dưới cũng cho thấy điều đó. Khi P/E thường xuyên xuất hiện ở vùng -2 đến -1 stdv, trong khi không lần nào vượt quá +1 stdv.
Giai đoạn kiểm thử cũng đủ 1 chu kỳ. Mua ở P/E thấp dưới 12, và hiện tại P/E của VNindex cũng đang ở 11. Nhà đầu tư cầm qua một chu kỳ của thị trường, từ rẻ lên đắt về rẻ lại. Vẫn có mức sinh lời ~8.8%/năm.
Trong 1 chu kỳ không thuận lợi, nhà đầu tư vẫn có mức sinh lợi ~8.8%/năm, dù sở hữu cả cổ phiếu của doanh nghiệp bị điều tra sai phạm(DGC, PNJ) và cả cổ phiếu có thay đổi vĩ mô không lường trước được (thuế quan và khu công nghiệp).
Hiệu suất đầu tư vẫn còn nhiều dư địa để cải thiện. 8,8%/năm là hiệu suất dành cho nhà đầu tư mua ngẫu nhiên và không hành động gì nhiều sau đó. Dó đó, vẫn còn nhiều dư địa để cải thiện hiệu suất đầu tư, ví dụ như bán khi các sự kiện sai phạm xảy ra. Hoặc tái cân bằng tài sản hàng năm khi tài sản ở kênh cổ phiếu tăng tốt…
Tựu chung lại, quan điểm của Xuân tin rằng hiệu suất 8.8%/năm trong kịch bản kiểm thử ở trên là hiệu suất ở kịch bản cực kỳ thận trọng. Trong một chu kỳ bình thường của thị trường chứng khoán (nơi mà có cả các ouliner tích cực và tiêu cực, PE vượt ra ngoài cả -1 và +1), cộng với một vài điều chỉnh từ nhà đầu tư cá nhân trong quá trình đầu tư. Hiệu suất thực tế sẽ tốt hơn rất nhiều.
Kể cả trong kịch bản rất thận trọng như vậy, Xuân thấy việc mua ở P/E dưới 12 là một chiến lược tốt, và hoàn toàn có thể áp dụng.
Có điều nhà đầu tư lưu ý, rẻ hoàn toàn có thể rẻ hơn. P/e ở đáy 11/2022 là 9.7. Mua trong đà giảm cần chú ý sử dụng vốn dài, và chuẩn bị tâm lý trong trường hợp xấu, danh mục có thể tạm lỗ 20- 30% trong thời gian, nhưng sẽ nhanh chóng hồi phục và cho suất sinh lời tốt sau đó.
Disclaimer: Bài viết được dựa trên hiểu biết tốt nhất và nỗ lực tối đa của Xuân tại thời điểm viết bài. Dẫu vậy không thể đảm bảo là chính xác 100%. Thông tin trong bài không phải công bố chính thức của doanh nghiệp. Nhà đầu tư chỉ nên dùng để tham khảo và tự chịu trách nhiệm với quyết định đầu tư của mình. Xin được miễn trách nhiệm trong mọi trường hợp.