Với phong cách đầu tư dài hạn, nhà đầu tư chọn doanh nghiệp tốt, chờ giá tốt để mua rồi nắm giữ. Không cần học phân tích kỹ thuật, cũng không phải theo dõi thị trường thường xuyên. NĐT có thể tập trung vào công việc chính của mình, trong khi vẫn có thể kỳ vọng hiệu suất trung bình 15~20%/năm.

Để giới thiệu phong cách đầu tư này một cách kỹ lưỡng hơn. Spring Consulting có tổ chức 1 buổi chia sẻ(miễn phí) vào sáng thứ 7 tuần này, 22/11/2025. Dự kiến từ 9h -10h30. Trong buổi này. Xuân sẽ nói về:

+ Được và mất khi đầu tư chứng khoán dài hạn.

+ Những sai lầm nhà đầu tư dài hạn thường mắc phải.

+ Hướng dẫn cách chọn doanh nghiệp để đầu tư dài hạn. Có kèm phân tích các doanh nghiệp thực tế.

- Link tham gia buổi chia sẻ tại đây:
https://youtube.com/live/xTqEaW-bzbY?feature=share

Rất mong quý nhà đầu tư sẽ tham gia, trong trường hợp bận nên không tham gia được, nhà đầu tư có thể liên hệ Ms. Vy - 0782842464(Zalo) để được hướng dẫn nhận bản ghi hình.

-----------------------------

Thông tin speaker:

Trần Thanh Xuân - Nhà đầu tư | Cố Vấn Đầu Tư

Với nền tảng là cử nhân Kinh Tế Học, và Thạc sĩ Tài Chính Ngân Hàng, Xuân có hơn 6 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn đầu tư, và đã đồng hành cùng nhiều nhà đầu tư với các phong cách khác nhau, với tổng tài sản tư vấn hơn 150 tỷ đồng. Thông tin về Xuân và Spring Consulting, nhà đầu tư có thể xem tại đây: https://www.springconsulting.vn/about

1- Quyền mua cổ phiếu là gì ?

Khi công ty muốn tăng vốn, thì sẽ phát hành thêm cổ phiếu mới để thu tiền về. Cổ đông hiện hữu sẽ được quyền mua cổ phiếu mới theo tỷ lệ sở hữu hiện tại với mức giá thấp hơn giá thị trường tại cùng thời điểm.

Một số lưu ý với quyền mua cổ phiếu phát hành thêm:

• Giá phát hành: Mức giá công ty chào bán cổ phiếu mới cho cổ đông, thường thấp hơn thị giá giao dịch.

• Tỷ lệ quyền mua: Cho biết cổ đông hiện đang nắm giữ bao nhiêu cổ phiếu thì sẽ được quyền mua thêm số cổ phiếu tương ứng dựa theo quy định. NĐT có thể xem ví dụ bên dưới để hiểu rõ hơn.

• Thời gian chuyển nhượng quyền mua: Khoảng thời gian cổ đông có thể bán hoặc mua thêm quyền từ cổ đông khác tùy theo nhu cầu.

• Thời gian đăng ký mua và nộp tiền mua cổ phiếu: Cổ đông thực hiện đăng ký số lượng cổ phiếu muốn mua theo quyền và chuyển tiền tương ứng vào tài khoản giao dịch.

• Cổ phiếu được mua từ quyền sẽ không có ngày về tài khoản cụ thể, mà sẽ phụ thuộc vào doanh nghiệp làm việc với ủy ban chứng khoán và sở giao dịch chứng khoán. Thông thường sẽ từ 1-3 tháng.

  Lưu ý: Tại ngày GDKHQ, thị giá sẽ điều chỉnh dựa trên tỷ lệ quyền mua phát hành thêm. NĐT tránh thấy giá giảm rẻ mà mua, bởi thực chất đó chỉ là sự điều chỉnh kỹ thuật

2- Ví dụ minh họa

Mình lấy thông tin quyền mua cổ phiếu phát hành thêm của IJC (CTCP Phát triển hạ tầng Kỹ thuật) và cùng tìm hiểu cụ thể như sau:

Mình hiểu các thông tin này như sau:

• Ngày ĐKCC là ngày 17/09/2025. Nên ngày giao dịch không hưởng quyền là liền trước 16/09/2025. Nhà đầu tư muốn hưởng thì trễ nhất là phải mua vào ngày 15/09, sẽ có tên trong danh sách cổ đông và được quyền mua cổ phiếu phát hành thêm.

• Số lượng cổ phiếu NĐT được quyền mua theo tỷ lệ 3:2, tức sở hữu 3 cổ phiếu sẽ được quyền mua thêm 2 cổ phiếu mới.

• Thời gian chuyển nhượng quyền mua cổ phiếu là ngày 24/9 đến 17/10. Có thể mua hoặc bán quyền mua cổ phiếu phát hành thêm.

• Từ ngày 24/09 đến ngày 23/10, cổ đông thực hiện đăng ký số lượng cổ phiếu IJC mua thêm với mức giá ưu đãi là 10.000đ/cổ phiếu. Mức giá thấp hơn so với NGDKHQ (16/9) đóng cửa ở mức 14.100đ/cổ phiếu (rẻ hơn 4.100đ/cp so với thị giá).

• Tại ngày GDKHQ 16/9 thì giá cổ phiếu IJC sẽ được điều chỉnh để phản ánh quyền mua cổ phiếu phát hành thêm, giảm theo tỷ lệ quyền mua.

• Vào ngày 16/9 (NGDKHQ) là ngày giá cổ phiếu sẽ giảm tương ứng với giá trị quyền mua. Ngày 15/9 giá đóng cửa là 17.500, thì sang ngày 16/9 giá tham chiếu còn khoảng 14.500đ. Nếu quan tâm đến việc điều chỉnh giá, NĐT có thể tham khảo thông tin bên dưới đây:

  Cách tính giá điều chỉnh:

  Giá điều chỉnh lấy tổng số tiền bỏ ra (giá trị cổ phiếu cũ + tiền mua cổ phiếu mới) chia cho tổng số cổ phiếu sau phát hành. Với IJC, 3 cp cũ giá 17.500đ là 52.500đ, cộng thêm 20.000đ mua 2 cp mới thành 72.500đ. Chia cho 5 cp sau phát hành ra giá tham chiếu 14.500đ/cp.

3- Tổng kết từ 3 mục trên cho NĐT thông tin về quyền mua cổ phiếu phát hành thêm
Với quyền mua cổ phiếu phát hành thêm, NĐT cần lưu ý các mốc thời gian và tỷ lệ thực hiện quyền mua, tránh bỏ sót hoặc đăng ký sai số lượng cổ phiếu được quyền.

Việc phát hành thêm cổ phiếu giúp doanh nghiệp tăng vốn để mở rộng hoạt động hoặc đầu tư dự án mới. Nhà đầu tư có thể tham khảo tiềm năng của các dự án này trước khi quyết định có mua cổ phiếu phát hành thêm hay không. Nếu không mua thì nên bán trước ngày giao dịch không hưởng quyền.

Subscribe now

Trên là những điều quan trọng về việc phát hành thêm cổ phiếu cho công ty.
Cả nhà có thể xem thêm các thao tác mở tài khoản chứng khoán và quyền lợi khi đồng hành cùng Spring Consulting, chi tiết dưới đây.

1- Quyền nhận cổ tức bằng cổ phiếu là gì?

Tương tự với cổ tức tiền mặt, nhưng thay vì nhận tiền thì công ty có thể phát hành thêm cổ phiếu để trả cho các cổ đông gọi là cổ tức cổ phiếu hay còn gọi là cổ phiếu “thưởng”.

Về thuế, thì nhà đầu tư vẫn chịu 5% thuế thu nhập cá nhân tính trên mệnh giá, và được thu khi nhà đầu tư bán cổ phiếu.

Thị giá tại ngày nhận cổ tức cũng sẽ giảm tương ứng với tỷ lệ chia, để phản ánh đúng giá trị vốn hóa của công ty không thay đổi. Nhà đầu tư có thể xem ví dụ bên dưới để dễ hiểu.

Một số lưu ý khi đọc thông báo chia cổ tức bằng cổ phiếu.

• Xác định tỷ lệ cổ tức: Công ty sẽ công bố tỷ lệ chia như 10% hay 20%, được tính trên số cổ phiếu mà bạn đang nắm giữ.

• Ngày giao dịch không hưởng quyền (NGDKHQ): Tương tự với cổ tức tiền mặt, khi NĐT mua tại ngày này sẽ không được hưởng quyền nhưng bán thì vẫn được hưởng. Đây là ngày mà nhà đầu tư cần chú trọng để không bỏ lỡ cơ hội nhận cổ tức.

• Cổ tức cổ phiếu sẽ không có ngày về tài khoản cụ thể, mà sẽ phụ thuộc vào doanh nghiệp làm việc với Ủy ban Chứng khoán và Sở Giao dịch Chứng khoán. Thông thường sẽ từ 1-3 tháng.

Lưu ý: Tại ngày GDKHQ giá sẽ điều chỉnh dựa trên tỷ lệ chia cổ tức, nhằm đảm bảo mức vốn hóa không đổi. Lúc này, NĐT tránh thấy giá giảm rẻ mà vội mua, bởi chỉ là sự điều chỉnh kỹ thuật và không có quyền lợi gì.

2- Ví dụ minh họa

Mình lấy thông tin chia cổ tức của MBB làm ví dụ và đi sâu vào phần cổ tức cổ phiếu cho NĐT hiểu rõ.

MBB thông báo ngày 14/8/2025 là ngày đăng ký cuối cùng để nhận cổ tức năm 2024 bằng cố phiếu và tiền mặt. Ngày giao dịch không hưởng quyền là 13/8/2025. Tỷ lệ 32%. Mình hiểu các thông tin này như sau:

• Với ngày GDKHQ 13/8 thì NĐT muốn hưởng thì trễ nhất phải mua MBB vào ngày 12/8. Đến ngày 13/8 có thể bán được mà vẫn hưởng cổ tức bình thường.

• Vậy khi bán cổ tức, bạn phải chịu thuế 5% trên giá trị mệnh giá cổ tức. Ví dụ bạn có 1.000 cổ MBB. Cổ tức nhận được là 320 cổ phiếu, khi bán sẽ bị khấu trừ thuế TNCN 5% = 320 x 10.000 x 5% = 160.000đ

• Tại NGDKHQ 13/08 thì giá cổ phiếu MBB sẽ được điều chỉnh để phản ánh việc chia cổ tức, giảm theo tỷ lệ cổ tức trên cổ phiếu thưởng. Ngày 12/08 giá đóng cửa là 32.100đ, thì sang ngày 13/08 giá tham chiếu còn khoảng 24.300đ, nhà đầu tư đừng thấp giá giảm mà mua. Nếu quan tâm đến việc điều chỉnh giá, NĐT có thể tham khảo thông tin bên dưới đây:

  ---

  Giá điều chỉnh theo quy tắc vốn hóa không đổi và giảm theo tỷ lệ cổ tức. Công thức tính như sau: Q*P = Q’*P’. Trong đó, Q, P lần lượt số lượng và giá cổ phiếu trước chia. Q’,P’ lần lượt là số lượng và giá cổ phiếu sau chia. Với tỷ lệ cổ tức 32%, P=1,32P’, do đó giá điều chỉnh sau đó sẽ là 32.100/1,32 còn 24.300đ/cp tại ngày 13/8.

3- Tổng kết từ 3 mục trên cho NĐT về thông tin chia cổ tức cổ phiếu như sau:

Với quyền cổ tức cổ phiếu, NĐT lưu ý là thuế 5% sẽ được khấu trừ khi bán lượng cổ tức cổ phiếu và quan tâm ngày giao dịch không hưởng quyền để không bỏ lỡ cơ hội.

Subscribe now

Việc chi trả cổ tức bằng cổ phiếu không mang lại nhiều giá trị cho cổ đông về mặt bản chất. Tuy nhiên, hình thức này có thể mang lại hiệu ứng tâm lý tích cực cho cổ phiếu trong ngắn hạn.

Trên đây là những điều quan trọng về cổ tức cổ phiếu, hẹn gặp bạn ở phần sau với quyền mua cổ phiếu phát hành thêm tại đây

Cả nhà có thể xem thêm các thao tác mở tài khoản chứng khoán và quyền lợi khi đồng hành cùng Spring Consulting, chi tiết dưới đây.

Hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về một chủ đề quan trọng đối với các nhà đầu tư mới bắt đầu, đó là các quyền lợi khi nắm giữ một cổ phiếu bất kỳ.

Nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu thì sẽ được hưởng nhiều quyền, trong đó cũng có một số quyền rất ít khi phải dùng. Ví dụ như là quyền biểu quyết và quyền chia tài sản khi công ty giải thể.

Bên cạnh đó, sẽ có các quyền thường xuyên gặp trong quá trình đầu tư như quyền nhận cổ tức bằng tiền mặt, cổ tức cổ phiếu, quyền mua cổ phiếu phát hành thêm, đây là các quyền mà nhà đầu tư cần phải hiểu rõ để tránh chịu thiệt hại.

Trong bài đầu tiên, Spring Consulting sẽ giới thiệu về quyền nhận cổ tức bằng tiền mặt.

1- Quyền nhận cổ tức bằng tiền mặt là gì?

Khi bạn mua một cổ phiếu, bạn sở hữu một phần doanh nghiêp. Công ty làm ăn có lãi, sẽ chia tiền cho cổ đông gọi là cổ tức tiền mặt.

Thuế cổ tức là 5% trên số tiền cổ tức nhận được. Và thị giá cổ phiếu tại ngày nhận cổ tức cũng sẽ giảm tương ứng, để thể hiện một dòng tiền đi ra ngoài doanh nghiệp.

Một số lưu ý khi đọc thông báo chia cổ tức bằng tiền mặt.

• Giá trị cổ tức là bao nhiêu: Thường công bố 5% hoặc 10%/mệnh giá, thì NĐT cần hiểu mệnh giá là 10.000đ. Chứ không phải thị giá. Mình sẽ làm rõ ở ví dụ sau.

• Ngày giao dịch không hưởng quyền(NGDKHQ): Là ngày mà giá cổ phiếu sẽ điều chỉnh, và NĐT mua tại ngày đó, thì sẽ không được hưởng quyền, nhưng bán thì vẫn được hưởng.

• Ngày đăng ký cuối cùng (NĐKCC) là ngày làm việc liền sau ngay sau NGDKHQ, là ngày doanh nghiệp chốt danh sách. => Nhìn chung nhà đầu tư chỉ cần quan tâm đến ngày giao dịch không hưởng quyền thôi, bỏ qua ngày đăng ký cuối cùng.

2- Ví dụ minh họa.

Mình lấy thông tin chia cổ tức của SSI làm ví dụ, qua đó giải thích cho nhà đầu tư hiểu rõ.

Trong thông báo trên, thì NĐKCC là ngày 26/09/2025. Nên ngày giao dịch không hưởng quyền là ngày liền trước 25/09/2025. Thì nhà đầu tư mua vào ngày 25/09 sẽ không được hưởng cổ tức. Nhà đầu tư muốn hưởng thì trễ nhất là phải mua SSI vào ngày 24/09. Đến ngày 25 thì NĐT có thể bán mà vẫn được hưởng cổ tức như bình thường.

Ngày chi trả cổ tức là ngày 15/10/2025, nghĩa là đến ngày đó, thì NĐT mới nhận được tiền cổ tức.

Tỷ lệ chi trả cổ tức 10%/mệnh giá. Là 1000đ/CP.

Nhà đầu tư sẽ đóng thuế 5%, nên mỗi cổ phiếu sẽ đóng thuế là 50đ.

Tại ngày NGDKHQ, 25/09, thì giá cổ phiếu SSI sẽ giảm 1000 để thể hiện dòng tiền đi ra khỏi doanh nghiệp. Giả sử ngày 24/09, giá đóng cửa là 42.000đ, thì qua ngày 25/09 giá tham chiếu chỉ còn 41.000đ.

3- Tổng kết

Với quyền cổ tức tiền mặt. NĐT lưu ý là sẽ đóng thuế 5%, và quan tâm đến ngày giao dịch không hưởng quyền là ngày nào, để nắm giữ cổ phiếu tới ngày đó.

Subscribe now

Việc chi trả cổ tức tiền mặt, là một yếu tố thể hiện doanh nghiệp có tiền, và công bằng với cổ đông đại chúng, là một trong những dấu hiệu cho thấy doanh nghiệp được quản trị tốt.

Trên đây là những điều quan trọng về cổ tức tiền mặt, nhà đầu tư xem về cổ tức cổ phiếu tại đây

Cả nhà có thể xem thêm các thao tác mở tài khoản chứng khoán và quyền lợi khi đồng hành cùng Spring Consulting, chi tiết dưới đây.

Đầu cơ cũng giống như khởi nghiệp một hộ kinh doanh nhỏ, nơi bạn là chủ doanh nghiệp của chính mình. Điều này đòi hỏi sự tự học hỏi, trau dồi kiến thức, đọc sách, học hỏi từ người đi trước, thử nghiệm, thất bại, thậm chí đôi khi bị lừa – và còn nhiều thử thách khác. Nó khác hẳn với việc làm thuê, nhận lương cố định hàng tháng. Ở đây, bạn phải làm chủ cả bản thân lẫn doanh nghiệp của mình, kiên trì học hỏi, tích lũy kinh nghiệm, hy sinh thời gian và công sức. Nếu duy trì được quá trình này, một ngày không xa bạn sẽ thành công với công việc trading.

Để xây dựng hệ thống giao dịch, có rất nhiều cách – và hầu hết đều đã từng mang lại lợi nhuận cho ai đó. Tuy nhiên, hệ thống của người khác kiếm được tiền không có nghĩa bạn sẽ kiếm được, và ngược lại. Lời khuyên tốt nhất là hãy trau dồi kiến thức, tự xây dựng một hệ thống bạn tin tưởng, sau đó backtest thật kỹ. Backtest sẽ cho bạn câu trả lời: hệ thống của bạn có hoạt động tốt hay không. Nếu không, hãy điều chỉnh và tiếp tục thử nghiệm, thay đổi liên tục cho đến khi nó phù hợp và hiệu quả. Quá trình này có thể mất từ vài tháng đến 1–2 năm. Hãy chọn một hệ thống mà bạn tin rằng mình có lợi thế hơn phần lớn người trên thị trường.

Ví dụ, nếu bạn chọn giao dịch theo thông tin – mua khi có tin đồn, bán khi có tin thật – thì chỉ nên áp dụng khi bạn chắc chắn mình có thông tin trước phần lớn thị trường. Thực tế, đa số nhà đầu cơ nghĩ mình nắm thông tin sớm, nhưng lại là người biết sau cùng. Nếu mối quan hệ của bạn đủ rộng và uy tín, đảm bảo nguồn tin đến với bạn trước khi thị trường phản ứng, thì chiến lược này có thể phù hợp. Quan trọng là phải chọn hệ thống đem lại lợi thế tối đa cho bản thân.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Với NĐT mới, trong biểu đồ thường có chế độ Replay (hình minh họa bên dưới) cho phép quay lại dữ liệu giá trong quá khứ. NĐT có thể phân tích xem ở thời điểm đó, giá có đáp ứng đủ các điều kiện mà mình đã đặt ra hay không. Tính năng này cho phép chọn ngày bắt đầu và điều chỉnh tốc độ chạy của nến. Nếu đủ điều kiện, NĐT có thể thử lập kế hoạch cho một giao dịch giả định và thực hiện lệnh. Sau đó, để giá tiếp tục chạy và quan sát: nếu giá tăng đến mục tiêu thì sẽ xử lý thế nào, hoặc nếu giá giảm về điểm cắt lỗ thì sẽ hành động ra sao. Cách backtest này rất hiệu quả vì giúp NĐT trải nghiệm lại quá khứ, vừa phân tích vừa nhìn thấy kết quả ngay lập tức, từ đó nâng cao khả năng ra quyết định và xử lý tình huống thực tế.

Ngoài ra, NĐT có thể thử giao dịch mô phỏng với thị trường thật mà không cần bỏ vốn. Nhiều tài khoản chứng khoán hiện nay có mục giao dịch mô phỏng, cho phép NĐT thực hành trên dữ liệu và biến động thực tế của thị trường, nhưng không chịu rủi ro về tiền. Tuy nhiên, hình thức này sẽ không thể tái hiện đầy đủ trải nghiệm thật, vì NĐT không bỏ tiền thật nên yếu tố tâm lý – vốn là một phần quan trọng trong giao dịch – sẽ bị giảm bớt.

Với NĐT đã có kinh nghiệm giao dịch, có thể xem lại toàn bộ các lệnh đã thực hiện để tính toán tỷ lệ thắng/thua, hiệu suất, đồng thời phân tích nguyên nhân của các lệnh thua. Từ đó, NĐT sẽ rút ra được bài học và điều chỉnh chiến lược cho phù hợp. Một kế hoạch hay phương pháp phân tích hiện tại nếu cho hiệu suất thấp chưa chắc đã “không hiệu quả” – đôi khi chỉ là do thị trường đang ở giai đoạn khác, buộc chúng ta phải điều chỉnh cách tiếp cận.

Ví dụ:

• Khi thị trường downtrend, NĐT nên tìm các công ty có nền tảng cơ bản tốt và định giá rẻ để mua vào. Trong giai đoạn này, các pha break thường có tỷ lệ thắng thấp, vì vậy nên hạn chế giao dịch theo break, chuyển sang chiến lược tích lũy cổ phiếu cơ bản tốt để nắm giữ qua giai đoạn giảm.

• Khi thị trường sideways trong một biên độ nhất định, NĐT có thể cân nhắc phương pháp phân tích Pocket Pivot để tận dụng các điểm xoay ngắn hạn.

• Khi thị trường theo xu hướng tăng rõ rệt, NĐT có thể áp dụng chiến lược trend following – mua tại các nhịp điều chỉnh ở đáy xu hướng và bán tại vùng đỉnh của xu hướng.

(Xem ví dụ minh họa với mã MSB ở phần bên dưới)

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 13, Tổng kết & Xây dựng hệ thống giao dịch, tại đây.

Một trạng thái tâm lý mà mọi trader cần làm quen chính là thua lỗ. Cắt lỗ nghe thì đơn giản, nhưng khi thực sự giao dịch, NĐT sẽ cảm nhận rõ áp lực tâm lý nặng nề. Đây là thói quen khó chấp nhận nhất đối với người mới và ngay cả khi đã quen, cắt lỗ vẫn ít nhiều gây ảnh hưởng đến tâm trạng. Vì vậy, NĐT cần có phong cách và kế hoạch giao dịch rõ ràng. Kế hoạch này cần nêu rõ: khi giá giảm đến đâu sẽ xử lý thế nào, khi giá tăng đến đâu sẽ làm gì, hoặc nếu mua xong 2–4 tuần mà giá chưa tăng thì hành động ra sao. Quan trọng là mọi tình huống cần được chuẩn bị trước để khi xảy ra, NĐT chỉ việc làm theo, tránh bị cảm xúc chi phối và ra quyết định sai lầm.

Khi đã có kế hoạch rõ ràng, NĐT sẽ hạn chế rơi vào FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội) hay revenge trading (giao dịch trả thù). Lý do là vì bản thân đã tin tưởng vào quy tắc và chiến lược của mình, biết rằng nếu kiên trì theo kế hoạch thì sẽ có lợi nhuận. Kế hoạch giúp NĐT giữ được sự bình tĩnh trước biến động thị trường. Để xây dựng kế hoạch và kỷ luật giao dịch, NĐT trước tiên cần hiểu rõ mình đang làm gì, trang bị kiến thức lý thuyết vững chắc, rồi mới thực hành. Khi áp dụng, NĐT sẽ dần học hỏi, rút kinh nghiệm và tinh chỉnh chiến lược cho phù hợp với thực tế thị trường. Quan trọng là không nên quá cứng nhắc; hãy cho phép bản thân điều chỉnh kế hoạch khi bối cảnh thay đổi.

Trong đầu cơ, rất khó tránh khỏi những pha “break false” (phá vỡ giả) hoặc phá vỡ thành công nhưng nhanh chóng thất bại. Tất cả các cú break đều có xác suất thành công chỉ khoảng 50/50, nên để tránh hoàn toàn là điều gần như bất khả thi. Tuy nhiên, vẫn có thể giảm rủi ro nếu quan sát hai yếu tố chính khi giá phá vỡ mẫu hình, xu hướng giảm hoặc nến đảo chiều:

1. Thanh khoản – Phiên break cần có khối lượng giao dịch gấp 2–3 lần trung bình 20 phiên, và phải cao hơn hẳn các phiên trước đó để chứng tỏ dòng tiền mạnh.

2. Độ spread – Biên độ tăng của cây nến break tối thiểu phải đạt 3% trong phiên, lý tưởng nhất là trên 5%. Ngoài ra, giá đóng cửa phiên break phải cao hơn điểm break ít nhất 3%.

Nếu đáp ứng được hai yếu tố này, khả năng rơi vào break false sẽ giảm đáng kể. Sau khi mua theo tín hiệu break, NĐT nên kiên nhẫn giữ 1–3 tuần (5–15 phiên) để cổ phiếu phát huy sức mạnh. Có thể dùng MA20 để đo sức tăng; nếu sau 15 phiên giá vẫn không bứt phá và nằm dưới MA20 thì nên cân nhắc bán.

Trường hợp của VTP trong hình là một ví dụ điển hình của break false. Trong phiên phá đỉnh gần nhất và vượt ra khỏi dải Bollinger Band, thanh khoản tuy tăng so với trung bình nhưng chưa đạt mức gấp 2–3 lần trung bình 20 phiên, cũng không vượt trội so với các phiên trước đó, cho thấy dòng tiền chưa đủ mạnh để duy trì đà tăng. Biên độ nến break tuy đạt mức tăng trần nhưng không đủ 3% tính từ điểm break. Ngay sau phiên break, giá nhanh chóng quay đầu giảm mạnh với thanh khoản gần bằng ngày break. Thông thường, nếu giảm ngay sau break thì thanh khoản và biên độ giảm phải thấp, nhưng ở đây thì không. Trong giai đoạn giữ đà sau đó, giá không duy trì được sức mạnh và nhanh chóng rơi xuống dưới MA20, vi phạm nguyên tắc cần giữ trên MA20 ít nhất 5–15 phiên để xác nhận xu hướng tăng.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 12, Khung thời gian & Backtesting, tại đây.

Hãy coi đầu cơ như một hoạt động kinh doanh: nhiệm vụ của NĐT là tìm và mua “mặt hàng” (cổ phiếu) có khả năng tăng giá cao nhất. Nếu cổ phiếu không tăng hoặc giảm giá, cần bán ra nhanh nhất với mức thiệt hại thấp nhất để bảo toàn vốn. Khi giữ được vốn, NĐT sẽ còn cơ hội tìm kiếm những mã cổ phiếu tiềm năng khác.

Khi trading, mỗi lệnh đều có xác suất 50/50 (tăng hoặc giảm), do đó tỷ lệ RR (Risk/Reward) rất quan trọng. RR thể hiện mức rủi ro chấp nhận so với lợi nhuận kỳ vọng. Ví dụ: đặt mục tiêu lợi nhuận (TP) là 10% thì mức rủi ro tối đa nên chịu là 5%, tương đương RR = 2. Khi giao dịch, RR luôn nên tối thiểu là 2 để đảm bảo lợi nhuận dài hạn.

Lý do là, giả sử một tháng có 100 lệnh, tỷ lệ thắng 40%, thua 60%:

• 40 lệnh thắng × 2R = +80%

• 60 lệnh thua × 1R = -60%
  Kết quả: 80% - 60% = +20% lợi nhuận sau một tháng.

Trong đầu cơ, rủi ro và cắt lỗ là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả giao dịch. Trước khi vào lệnh, NĐT phải biết rõ mức lỗ chấp nhận nếu dự đoán sai, đồng thời chuẩn bị sẵn kế hoạch ứng phó. Khi đã có kế hoạch rõ ràng, NĐT sẽ hạn chế tác động tâm lý và tránh các quyết định bị chi phối bởi cảm xúc. Nếu không kiểm soát được cảm xúc, cảm xúc sẽ kiểm soát bạn, dẫn đến những quyết định sai lầm và thua lỗ.

Trong mọi giao dịch, luôn phải đặt điểm cắt lỗ (Stop Loss – SL) và không để SL vượt quá 10% vốn. Mức SL tối ưu thường từ 5–8%. Khi giá chạm SL, phải bán ngay để bảo vệ vốn. Lý do là, nếu lỗ 10% thì cần 11% lợi nhuận mới hòa vốn; lỗ càng sâu, lợi nhuận cần để hòa vốn càng lớn, làm giảm khả năng duy trì lợi nhuận bền vững.Hãy xem SL như một “lan can” bảo vệ vốn, vốn là tài nguyên thiết yếu để kinh doanh chứng khoán, và khi còn vốn, bạn còn cơ hội kiếm tiền.

Có nhiều cách để NĐT thiết lập điểm cắt lỗ (Stop Loss – SL) và chốt lời (Target Profit – TP). Khi bắt đầu thiết lập lệnh, NĐT luôn phải đặt điểm SL trước. Nếu điểm SL không phù hợp với tiêu chí đã đề ra thì không nên vào lệnh.

Một số cách đặt SL phổ biến:

• Theo MA20

• Vùng hỗ trợ gần nhất

• Điểm đảo chiều (chuyển từ kháng cự sang hỗ trợ)

• Gap tăng giá

• Hoặc mức phần trăm cố định 5–7%

Việc đặt SL trước sẽ giúp NĐT xác định TP với tỷ lệ RR tối thiểu là 2. Nếu đặt TP trước (ví dụ TP kỳ vọng 40% lợi nhuận) thì dễ dẫn đến việc để SL ở mức lỗ quá lớn, như 10–20%, khiến lệnh không còn hợp lý.

Sau khi xác định SL, NĐT có thể thiết lập TP bằng cách:

• Điều chỉnh TP để đạt RR ≥ 2

• Đặt TP tại vùng kháng cự gần nhất

• Nếu vào lệnh dựa trên mẫu hình, có thể dùng kích thước mẫu hình để đo và đặt TP

Cách Đặt Lệnh MSH

MSH vừa trải qua một nền tích lũy sau khi hồi phục lại từ đợt sập tháng 4. Tích lũy bắt đầu từ cuối tháng 5 và đi ngang đến bây giờ. Quá trình tích lũy, MSH giảm biên độ dao động lại, tạo mẫu hình VCP, và thanh khoản cũng giảm bớt. Tích lũy đã giúp MSH bó hẹp biên độ giá và Bollinger Band lại. Hôm nay, MSH đã bật tăng ra khỏi nền và break Bollinger Band để mở lên cho đợt tăng này. NĐT có thể mở mua ở phiên tăng mở Bollinger Band. Để setup lệnh này thì NĐT với giá entry ở 40.10 và SL ở gap tăng giá. Có nghĩa là nếu giá đóng cửa dưới gap tăng giá thì NĐT có thể cắt lệnh này và chấp nhận lỗ 4.85%. Khả năng lệnh này có thể lời 10.35% và tỷ lệ RR là 2.14.

Cách Đặt Lệnh HSG

HSG vừa trải qua một đợt giảm giá kéo dài từ tháng 7 năm ngoái tới tháng 6 năm nay. Sau khi break và vượt qua vùng giá 16.5, HSG đã tăng từ từ lên kháng cự mạnh nhất của mình ở vùng giá 18–19. Sau khi lên vùng kháng cự mạnh này thì HSG đã bắt đầu rung lắc và tích lũy ở vùng giá này với thanh khoản thấp. HSG khá là tôn trọng đường MA20 từ khi break đường giảm chéo và chưa có lần nào thủng đường MA20. Sau khi tích lũy xong tam giác cân thì HSG đã break ra với thanh khoản lớn hơn trung bình và có thể mở mua mới HSG. Để setup lệnh này thì NĐT có thể mở mua ở ngày break ra khỏi tam giác là 19.60 và điểm cắt lỗ ở 18.50 với khả năng bị lỗ là 5.66% và mục tiêu ở 22 (upsize 12.30%). Lệnh này có RR là 2.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 11, Tâm lý giao dịch & False Signal, tại đây.

Như đã đề cập trong buổi 2, xu hướng là thứ quan trọng nhất trước khi NĐT xuống tiền mua. NĐT phải xác định được hiện tại xu hướng là gì. Để xác định được xu hướng, NĐT nên xem biểu đồ khung tuần hoặc kéo dài ra khung ngày. Dưới đây là biểu đồ của SSI, và khi nhìn vào xu hướng trước ngày 8 tháng 7 thì SSI đang trong một xu hướng giảm giá khi NĐT có thể nối các đỉnh thấp dần của SSI lại. Sau khi đã xác định được xu hướng thì NĐT sẽ đợi ngày giá vượt qua đường giảm cản chéo, cũng là đường kháng cự mà chúng ta đã nối các đỉnh lại. Khi vượt qua đường cản chéo chứng tỏ SSI đang đảo chiều từ giảm sang tăng khi cố gắng vượt qua một xu hướng giảm và tăng qua vùng kháng cự. NĐT sẽ mở mua khi SSI tăng qua vùng cản chéo/kháng cự với sự củng cố của thanh khoản. Ngày SSI vượt qua đường giảm cản chéo thì thanh khoản rất lớn, chứng tỏ phe mua đang thắng và muốn thay đổi xu hướng của SSI.

KSB

KSB hình thành một tam giác hướng lên khi NĐT có thể thấy có kháng cự ở 17.6. Trước khi break thành công thì 2 lần KSB tăng lên 17.6 đều bị giảm xuống, và các lần giảm xuống thì thanh khoản rất thấp, thậm chí càng thấp hơn khi về cạnh dưới của tam giác. Điều này chứng tỏ cạnh dưới tam giác là một hỗ trợ mạnh. Ngoài ra, mỗi lần KSB lên 17.6 thì biên độ giảm xuống ngày càng ít lại, tạo thành mẫu hình VCP. Vào ngày 16 tháng 7, KSB đã break thành công tam giác hướng lên với thanh khoản nhiều hơn trung bình 20 phiên ở đường màu xanh bên dưới và thanh khoản cao hơn các phiên trước. NĐT có thể mở mua mới với điểm break này của KSB.

FTS

FTS có phân kỳ âm khi các đỉnh cao dần, tuy nhiên MACD thì lại thấp dần. Với tín hiệu phân kỳ âm này sẽ làm cho đà tăng của FTS bị chững lại. Với NĐT nào đang cầm hàng thì nên giữ hàng, tuy có phân kỳ âm nhưng phân kỳ chưa được kích hoạt. Phân kỳ sẽ được kích hoạt khi thủng qua MA20 và lúc đó ai cầm hàng có thể bán ra. NĐT nào muốn mua mới thì phải đợi phá phân kỳ, tức là khi đường MACD tăng qua đỉnh gần nhất, tức tăng qua đường màu đỏ. Đồng thời, giá cũng tăng với thanh khoản lớn thì sẽ xác nhận phá phân kỳ và NĐT có thể mở mua mới.

VCG

VCG đã có một nhịp tăng khoảng 21% từ cuối tháng 6 sau khi break ra khỏi vùng tích lũy. Trong nhịp tăng vừa rồi VCG tăng không dứt khoát lắm và dòng tiền vào VCG cũng không thật sự mạnh. Với phiên bán mạnh vào T3 tuần này ngày 29, thì VCG đã hoàn thành mẫu hình sao hôm tạo đỉnh cổ điển với thanh khoán rất lớn thì đây là một tính hiệu chững lại đà tăng và không phù hợp để mua mới hoặc mua thêm.

Hành động khuyến nghị là giữ hàng, khi đây là tính hiệu đỉnh không phải tính hiệu bán. Có 2 kịch bản với tình hiệu sao mai. Kịch bản 1 là giữ hàng và lấy điểm chặn lãi là 24.5 hoặc MA20, nếu thùng thì có thể chốt lợi một phần. Kịch bản 2 là VCG sẽ tích lũy co hẹp bollinger band, thảnh khoán thấp đi, và tạo mẫu hình tăng tiếp diễn và vượt qua kháng cự 26.6 và đóng trên giá này với thánh khoản lớn và phủ định đi mẫu hình sao mai thì có thể mở mua mới/thêm.

MWG

Sau một nhịp tăng, MWG đã tạo đỉnh với mẫu hình Vai Đầu Vai (VĐV), và sau khi tạo hình VĐV thì vào tháng 10/2024, MWG đã phá qua đường cổ của mẫu hình để hoàn thành mẫu hình. Ngày gãy qua đường cổ, thanh khoản nhiều hơn các phiên trước và trung bình 20 phiên, chứng tỏ đây là đỉnh và xác nhận thay đổi xu hướng từ tăng sang giảm. Với NĐT đang có hàng thì ngày gãy qua đường cổ là thời điểm có thể bán ra để chốt lời. Sau khi thay đổi xu hướng từ tăng sang giảm, trong quá trình giảm, MWG đã tạo ra 2 lá cờ giảm giá. Khi chúng ta thấy nhịp hồi của lá cờ với thanh khoản rất ít thì chứng tỏ dòng tiền không khỏe. Sau đó, MWG đã tiếp tục giảm tiếp sau khi tạo thêm lá cờ thứ 2. Điểm mấu chốt của lá cờ là giá hồi phục, tuy nhiên thanh khoản lại không tăng, chứng tỏ phe mua đang yếu hơn phe bán.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 10, Quản lý rủi ro & Vốn, tại đây.

Mẫu hình tiếp diễn có ý nghĩa và hiệu quả cao nhất khi diễn ra trong thời gian ngắn, thường khoảng 5–15 phiên giao dịch (tương đương 1–3 tuần). Những dạng mẫu hình tiếp diễn phổ biến gồm: tam giác dốc lên/dốc xuống, lá cờ, cờ đuôi nheo, cái nêm, và hộp chữ nhật.

Tam Giác Dốc Lên (Ascending Triangle)

Đặc điểm nhận diện Tam Giác Dốc Lên là một mẫu hình tiếp diễn có cạnh trên nằm ngang (đường kháng cự) và cạnh dưới dốc lên (đường hỗ trợ). Đường hỗ trợ được hình thành từ các đáy sau cao hơn đáy trước, cho thấy lực mua ngày càng mạnh. Mẫu hình này thường xuất hiện trong xu hướng tăng và là tín hiệu cho thấy bên mua sẵn sàng trả giá cao hơn để sở hữu cổ phiếu.

Trong quá trình hình thành, giá nhiều lần chạm đường kháng cự nhưng chưa thể bứt phá ngay, vì nguồn cung ở vùng giá này còn lớn. Thị trường cần thời gian (vài ngày đến vài tuần) để hấp thụ hết lượng cung. Khi lượng cung được giải tỏa, giá thường phá vỡ cạnh trên và tiếp tục xu hướng tăng trước đó.

Chiến lược giao dịch

• Điểm mua tối ưu: Khi giá đóng cửa vượt lên trên đường kháng cự với khối lượng giao dịch lớn.

• Tránh mua nếu:

  • Giá chỉ vượt tạm trong phiên nhưng đóng cửa quay lại trong tam giác.

  • Phá vỡ với khối lượng thấp (dễ là tín hiệu giả).

• Thời điểm phá vỡ: Thường xảy ra từ giữa đến 3/4 chiều ngang của tam giác. Nếu giá đi quá 3/4 mà chưa phá vỡ, mẫu hình giảm hiệu lực và giá dễ đi ngang hoặc thoát ra ở đỉnh tam giác mà không có xu hướng rõ.

Cách tính mục tiêu giá

• Đo chiều cao lớn nhất của tam giác (khoảng cách giữa đường kháng cự và đáy thấp nhất trong mẫu hình).

• Cộng khoảng cách đó vào giá phá vỡ để ước tính mục tiêu giá.

Tam Giác Dốc Xuống (Descending Triangle)

Đặc điểm nhận diện Tam Giác Dốc Xuống là hình ảnh phản chiếu của Tam Giác Dốc Lên. Điểm khác biệt là:

• Cạnh dưới nằm ngang (đường hỗ trợ).

• Cạnh trên dốc xuống (đường kháng cự).

Mẫu hình này thường xuất hiện trong xu hướng giảm và được xem là mẫu hình tiếp diễn xu hướng giảm. Trong quá trình hình thành, mỗi nhịp hồi phục bị chặn lại ở mức giá thấp hơn trước, thể hiện bên bán liên tục hạ giá chấp nhận bán ra, tạo áp lực giảm dần lên giá.

Tâm lý thị trường

• Lực bán chiếm ưu thế rõ rệt so với lực mua.

• Mỗi lần giá hồi lên gặp kháng cự sớm hơn và thấp hơn trước → bên mua yếu thế.

• Khi lực cầu yếu ớt không đủ giữ vững vùng hỗ trợ, giá sẽ phá vỡ cạnh dưới.

• Tín hiệu giảm được xác nhận khi nến đóng cửa dưới đường hỗ trợ ngang, đi kèm khối lượng tăng đột biến.

Chiến lược giao dịch

• Điểm bán/short: Khi giá đóng cửa thủng đường hỗ trợ ngang với khối lượng lớn.

• Kỹ thuật đo mục tiêu giá: Giống Tam Giác Dốc Lên → đo chiều cao lớn nhất của tam giác, sau đó trừ khoảng cách đó từ điểm phá vỡ để ước tính mục tiêu giảm.

Yếu tố thời gian

• Thường hình thành trong 1–3 tháng trên biểu đồ ngày.

• Nếu sử dụng biểu đồ tuần/tháng, thời gian hình thành có thể kéo dài nhiều tháng đến vài năm.

• Nếu thời gian tồn tại dưới 1 tháng, rất có thể đó là mẫu hình ngắn hạn khác (ví dụ: Cờ Đuôi Nheo).

Mẫu hình Lá Cờ (Flag Pattern)

1. Khái niệm

• Là mẫu hình tiếp diễn xu hướng ngắn hạn.

• Có hình dạng hình chữ nhật hoặc hình bình hành nhỏ được tạo bởi hai đường xu hướng song song.

• Đặc trưng: Dốc ngược lại với xu hướng chính.

  • Trong xu hướng tăng → Lá Cờ dốc xuống → gọi là Lá Cờ Tăng.

  • Trong xu hướng giảm → Lá Cờ dốc lên → gọi là Lá Cờ Giảm.

2. Quá trình hình thành

1. Cột cờ (Flagpole):

   • Xuất hiện trước Lá Cờ.
     Là một cú tăng/giảm mạnh và nhanh (gần như thẳng đứng), thường với khối lượng cao.

2. Thân cờ (Flag):

   • Giá điều chỉnh nhẹ theo hướng ngược lại xu hướng chính.

   • Hình thành trong 3–4 ngày đến tối đa 1–3 tuần.

   • Khối lượng giảm dần trong giai đoạn này → cho thấy đó chỉ là chốt lời, không phải phân phối.

3. Phá vỡ (Breakout):

   • Giá thoát khỏi Lá Cờ theo hướng của xu hướng ban đầu.

   • Khối lượng tăng mạnh tại điểm phá vỡ.

3. Đặc điểm nhận dạng

• Hình dạng: Hình bình hành/hình chữ nhật nhỏ dốc ngược với xu hướng.

• Thời gian hình thành: Ngắn (thường 1–3 tuần).

• Khối lượng:

  • Giảm dần trong quá trình hình thành.

  • Tăng mạnh khi phá vỡ.

• Vị trí: Thường nằm ở khoảng giữa xu hướng.

4. Cách giao dịch

• Điểm vào lệnh:

  • Mua (Lá Cờ Tăng) hoặc bán (Lá Cờ Giảm) vào ngày xuất hiện breakout rõ ràng kèm khối lượng lớn.

• Mục tiêu giá:

  • Lấy chiều cao cột cờ đo từ điểm phá vỡ.

• Dừng lỗ:

  • Đặt ngay dưới (Lá Cờ Tăng) hoặc trên (Lá Cờ Giảm) vùng biên của Lá Cờ.

Mẫu hình Cờ Đuôi Nheo (Pennant)

1. Khái niệm và hình thành

• Cờ Đuôi Nheo là mẫu hình tiếp diễn xu hướng ngắn hạn, thường xuất hiện sau một đợt tăng hoặc giảm mạnh.

• Đặc điểm:

  • Hình dạng giống một tam giác đối xứng nhỏ nghiêng ngang.

  • Thời gian hình thành không quá 3 tuần.

  • Trong giai đoạn hình thành, khối lượng giảm dần và co hẹp.

  • Khi phá vỡ, khối lượng tăng mạnh — lý tưởng nhất là bùng nổ đột biến.

2. Tâm lý thị trường

• Trước mẫu hình, giá có một cú bứt phá mạnh (cột cờ) với khối lượng lớn → cho thấy phe thắng thế đã chiếm ưu thế.

• Giai đoạn Cờ Đuôi Nheo là lúc thị trường tạm nghỉ, hấp thụ cung/cầu còn lại.

• Sau khi hoàn tất, giá thường tiếp tục di chuyển theo hướng xu hướng ban đầu với mức biến động tương đương chiều dài cột cờ.

3. Chiến lược giao dịch

• Điểm vào lệnh:

  • Mua khi giá phá vỡ cạnh trên (trong xu hướng tăng) kèm khối lượng lớn.

  • Bán/short khi giá phá thủng cạnh dưới (trong xu hướng giảm) kèm khối lượng lớn.

• Mục tiêu giá:

  • Đo chiều cao cột cờ và cộng/trừ khoảng cách đó từ điểm phá vỡ để xác định mục tiêu.

• Quản lý rủi ro:

  • Đặt dừng lỗ ngay dưới/ trên biên đối diện của Cờ Đuôi Nheo.

4. Quy tắc chung cho Cờ và Cờ Đuôi Nheo

1. Trước mẫu hình: Luôn có một cú di chuyển gần như thẳng đứng (cột cờ) kèm khối lượng lớn.

2. Giai đoạn hình thành: Giá tạm dừng trong 1–3 tuần, khối lượng thấp.

3. Kết thúc mẫu hình: Xu hướng tiếp diễn với sự bùng nổ khối lượng.

4. Vị trí xuất hiện: Thường ở khoảng giữa xu hướng chính.

5. Hình dạng:

   • Cờ Đuôi Nheo: Tam giác đối xứng nhỏ nằm ngang.
     Lá Cờ: Hình bình hành nhỏ, nghiêng ngược hướng xu hướng chính.

6. Thời gian hình thành trong xu hướng giảm thường ngắn hơn trong xu hướng tăng.

7. Tính phổ biến: Xuất hiện thường xuyên trên cả thị trường chứng khoán và thị trường hàng hóa/tương lai.

Mẫu hình Cái Nêm (Wedge)

1. Khái niệm

Mẫu hình Cái Nêm là một dạng mẫu hình tiếp diễn hoặc đảo chiều tùy theo hướng và vị trí xuất hiện.

• Hình dạng: Hai đường xu hướng hội tụ về phía đỉnh chóp.

• Đặc điểm chung:

  • Khối lượng giảm dần trong quá trình hình thành.

  • Thời gian hình thành: >1 tháng và thường <3 tháng.

  • Xu hướng trước đó + hướng của Cái Nêm quyết định khả năng tiếp diễn hay đảo chiều.

2. Các loại Cái Nêm

a. Cái Nêm Hướng Lên (Rising Wedge) – Dự báo giảm giá

• Hình dạng: Cả đường trên và đường dưới đều nghiêng lên.

• Tâm lý thị trường:

  • Thường xuất hiện trong một xu hướng giảm như một pha hồi phục tạm thời.

  • Giá tăng nhẹ nhưng khối lượng giảm dần → lực mua yếu đi.

  • Người mua thận trọng, bên bán chờ cơ hội đẩy giá xuống.

• Xác nhận phá vỡ: Giá phá thủng cạnh dưới với khối lượng lớn.

• Ý nghĩa: Tiếp diễn xu hướng giảm hoặc đảo chiều giảm sau một pha tăng yếu.

  

b. Cái Nêm Hướng Xuống (Falling Wedge) – Dự báo tăng giá

• Hình dạng: Cả đường trên và đường dưới đều nghiêng xuống.

• Tâm lý thị trường:

  • Thường xuất hiện trong xu hướng tăng như một pha điều chỉnh tạm thời.

  • Giá giảm dần nhưng khối lượng giảm → áp lực bán yếu dần.

  • Bên bán không còn sẵn lòng bán, dẫn đến thiếu nguồn cung.

• Xác nhận phá vỡ: Giá vượt cạnh trên với khối lượng lớn.

• Ý nghĩa: Tiếp diễn xu hướng tăng hoặc đảo chiều tăng.

  

3. Giao dịch với Cái Nêm

• An toàn nhất: Chờ phá vỡ rõ ràng kèm khối lượng giao dịch tăng đột biến trước khi vào lệnh.

• Điểm vào:

  • Rising Wedge: Bán/short khi phá thủng cạnh dưới.

  • Falling Wedge: Mua khi phá vỡ cạnh trên.

• Mục tiêu giá:

  • Đo khoảng cách x (biên độ biến động của xu hướng trước đó) → cộng/trừ vào điểm phá vỡ.

Mẫu hình Hộp Chữ Nhật (Rectangle)

1. Khái niệm

• Là mẫu hình củng cố (consolidation pattern) trong xu hướng hiện tại.

• Hình thành khi giá dao động giữa một vùng hỗ trợ cố định và một vùng kháng cự cố định, tạo thành hai đường ngang song song.

• Khi hoàn thành, giá thường tiếp tục xu hướng trước đó.

2. Đặc điểm nhận dạng

• Hình dạng: Hai đường ngang song song (một đường kháng cự ở trên, một đường hỗ trợ ở dưới).

• Khối lượng:

  • Dao động trong vùng hộp: thường giảm nhẹ hoặc thay đổi thất thường.

  • Phá vỡ: khối lượng tăng đột biến xác nhận hướng đi mới.

• Thời gian hình thành: Có thể kéo dài từ vài tuần đến vài tháng, tùy khung thời gian phân tích.

3. Ý nghĩa tâm lý thị trường

• Giai đoạn nghỉ ngơi của xu hướng chính.

• Bên mua và bên bán tạm thời cân bằng, giá dao động trong khung hẹp.

• Khi một bên chiếm ưu thế rõ rệt, giá sẽ phá vỡ hộp và tiếp diễn xu hướng.

4. Cách giao dịch

a. Giao dịch theo dao động (Swing Trading)

• Chiến lược:

  • Mua ở gần vùng hỗ trợ.

  • Bán ở gần vùng kháng cự.

• Ưu điểm: Rủi ro thấp (vì dừng lỗ ngay ngoài biên hộp), tận dụng biến động ngắn hạn.

• Nhược điểm: Có thể bỏ lỡ cú phá vỡ mạnh theo xu hướng chính.

b. Giao dịch theo điểm phá vỡ (Breakout Trading)

• Chiến lược:

  • Chờ giá đóng cửa rõ ràng ngoài biên hộp kèm khối lượng lớn.

  • Mua khi phá vỡ lên (breakout).

  • Bán khi phá thủng xuống (breakdown).

• Ưu điểm: Đi theo xu hướng mạnh sau phá vỡ.

• Nhược điểm: Cần kiên nhẫn chờ xác nhận.

5. Giá mục tiêu

• Công thức:

  • Đo chiều cao của hộp (khoảng cách giữa kháng cự và hỗ trợ).

  • Cộng (nếu breakout lên) hoặc trừ (nếu breakdown xuống) vào điểm phá vỡ.

NĐT có thể đọc Phân Tích Mẫu Hình Biểu Đồ của Dan Zanger để biết thêm các mẫu hình giá tiếp diễn.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 9, Kết hợp chỉ báo & mô hình giá, tại đây.

Tất cả các mẫu hình biểu đồ được tạo ra từ bốn yếu tố sau:

1. Xu hướng hiện tại: Điều kiện tiên quyết để hình thành bất kỳ mẫu hình biểu đồ nào là phải tồn tại một xu hướng trước đó. Sẽ không thể xảy ra đảo chiều hay tiếp diễn xu hướng nếu xu hướng đó chưa từng tồn tại.

2. Điểm phá vỡ (Breakout point): Mốc giá mà tại đó cổ phiếu vượt lên trên mức kháng cự (tín hiệu tăng) hoặc rơi xuống dưới mức hỗ trợ (tín hiệu giảm), đồng thời thoát ra khỏi phạm vi của mẫu hình biểu đồ.

3. Xu hướng mới: Sau khi mẫu hình biểu đồ được hoàn thiện, giá sẽ bước vào một xu hướng mới theo hướng đã phá vỡ.

Khối lượng là một yếu tố then chốt quyết định độ tin cậy của một mẫu hình.
Khối lượng (thanh khoản) chính là số lượng cổ phiếu được giao dịch trong một khoảng thời gian nhất định.

Trong phân tích kỹ thuật, khối lượng đóng vai trò quan trọng trong việc phân biệt mẫu hình thật và mẫu hình giả, bởi các mẫu hình đáng tin cậy thường có yêu cầu cụ thể về khối lượng tại những thời điểm quan trọng.

Thông thường:

• Khối lượng lớn trong quá trình hình thành mẫu hình sẽ tăng tính xác nhận cho xu hướng.

• Sau khi mẫu hình hoàn thiện, khối lượng giao dịch càng cao thì tác động của mẫu hình đó lên biến động giá càng mạnh.

Mẫu Hình Hai Đỉnh

Trong một xu hướng tăng (xem hình minh họa), thị trường thiết lập mức đỉnh cao mới tại điểm A, thường kèm theo khối lượng giao dịch gia tăng. Sau đó, giá điều chỉnh giảm dần về điểm B với khối lượng thấp.

Tuy nhiên, nhịp phục hồi tiếp theo lên điểm C không thể đóng cửa vượt qua đỉnh A trước đó và bắt đầu giảm trở lại. Lúc này, mẫu hình hai đỉnh đã hình thành, nhưng chưa hoàn thiện.

Mẫu hình hai đỉnh chỉ được xác nhận hoàn thành khi:

• Giá giảm xuyên thủng điểm B (đáy trung tâm),

• Khối lượng giao dịch lớn tại điểm phá vỡ.

Khối lượng càng lớn khi giá phá vỡ đáy B thì độ tin cậy và sức mạnh của mẫu hình càng cao.

Cách dự đoán mục tiêu giá sau khi phá vỡ:

1. Đo chiều cao từ đỉnh A xuống đáy B.

2. Lấy khoảng cách này trừ xuống từ điểm giá phá vỡ đáy B.

3. Mức giá tính được chính là mục tiêu giảm dự kiến.

Chiến lược giao dịch:

• Nhà đầu tư đánh xuống (short): có thể mở vị thế khi giá phá vỡ điểm B.

• Nhà đầu tư đang nắm giữ vị thế mua (long): nên chốt lời khi giá giảm xuyên điểm B và mẫu hình hai đỉnh được xác nhận.

Mẫu Hình Hai Đáy

Mẫu hình Hai Đáy lý tưởng có hai đáy nổi bật (A và C) nằm ở cùng một mức giá, tạo thành vùng hỗ trợ rõ ràng.

Khác với mẫu hình Hai Đỉnh, khối lượng trong quá trình hình thành Hai Đáy thường giảm dần. Mẫu hình được xác nhận hoàn thiện khi:

• Giá đóng cửa vượt lên trên đỉnh giữa (điểm B),

• Khối lượng giao dịch tăng mạnh tại thời điểm phá vỡ.

Khi đó, tín hiệu mua được kích hoạt tại điểm D – chính là nến phá vỡ đỉnh B.

Thông thường, sau khi phá vỡ, giá có thể quay lại kiểm định vùng điểm B (pullback) trước khi tiếp tục xu hướng tăng; đây là hiện tượng bình thường và không làm mất hiệu lực mẫu hình.

Chiến lược giao dịch với mẫu hình Hai Đáy:

1. Mua sớm tại đáy C, sau đó chốt lời ở điểm B nếu giá không phá vỡ thành công.

2. Mua xác nhận khi giá vượt đỉnh B với khối lượng lớn.

3. Có thể bổ sung vị thế khi giá retest lại vùng điểm B sau phá vỡ.

Mẫu hình Vai Đầu Vai

Mẫu hình Vai Đầu Vai (VĐV) là một trong mẫu hình rất thường xuyên xuất hiện với độ chính xác rất cao. Trong biểu đồ nến nhật VĐV được gọi là Đỉnh Ba Tượng Phật.

Mẫu hình Vai – Đầu – Vai (VĐV) ở đỉnh thường xuất hiện sau một xu hướng tăng mạnh và báo hiệu khả năng đảo chiều từ tăng sang giảm.

1. Vai trái (điểm A → E)

Giá tăng mạnh với khối lượng lớn, tạo đỉnh tại điểm A, sau đó điều chỉnh giảm về điểm E. Trong nhịp giảm này, khối lượng giao dịch giảm đáng kể, cho thấy lực bán tạm thời không quá mạnh.

2. Phần đầu (điểm B → F)

Từ điểm E, giá bật tăng trở lại với khối lượng lớn, vượt đỉnh vai trái để tạo đỉnh mới tại điểm B.
Sau đó, giá giảm về vùng đáy điểm F, nằm gần hoặc hơi thấp hơn/ cao hơn đáy E nhưng chắc chắn thấp hơn đỉnh vai trái (A). Khối lượng trong nhịp giảm này thường thấp hơn so với nhịp tăng trước đó.

3. Vai phải (điểm C)

Từ F, giá tăng lần thứ ba để hình thành vai phải (điểm C), nhưng khối lượng thấp hơn rõ rệt so với vai trái và phần đầu. Mức tăng này thất bại, không đạt tới đỉnh B và nhanh chóng suy yếu.

4. Phá thủng đường viền cổ (Neckline – điểm G)

Đường viền cổ được vẽ nối đáy E và đáy F. Khi giá đóng cửa phá thủng đường viền cổ tại điểm G với khối lượng lớn, mẫu hình được xác nhận hoàn tất. Tiêu chuẩn xác nhận thường là giá đóng cửa thấp hơn ít nhất 3% so với đường viền cổ. Đây là tín hiệu rõ ràng cho thấy quá trình phân phối đã hoàn thành và xu hướng giảm mới bắt đầu.

5. Hồi kiểm (điểm H)

Sau khi phá vỡ, giá có thể quay lại kiểm định đường viền cổ (điểm H) trước khi tiếp tục giảm sâu về các mức thấp mới. Đây là giai đoạn được gọi là retest, khá phổ biến trong thực tế.

Giá Mục Tiêu và Giao Dịch Theo VĐV

Giá mục tiêu dựa vào chiều cao của mẫu hình. Sau khi phá thủng đường viền cổ, giá sẽ giảm xuống một khoảng cách bằng với khoan khoảng cách thắng đứng từ phần đỉnh B đến đường viền cổ. Theo đó, lấy khoảng cách thẳng đứng từ phần đỉnh đầu (điểm B) đến đường viền cổ. Sau đó chiếu khoảng cách đó xuống từ điểm đường viền cổ bị phá thủng để có giá mục tiêu. Khi giá cắt qua đường viền cổ, NĐT có thể short xuống hoặc trước đó nếu NĐT đã mua vào thì có thể chốt lời.

Mẫu Hình Vai Đầu Vai Ngược

Mẫu hình này còn được gọi là Vai Đầu Vai ở Đáy. Tương tự mẫu hình Vai Đầu Vai ở Đỉnh, phiên bản Vai Đầu Vai Ngược cũng gồm ba đáy, trong đó “đầu” (đáy ở giữa) thấp hơn hai “vai”. Mẫu hình hoàn thiện khi giá đóng cửa vượt lên trên đường viền cổ (neckline). Cách đo mục tiêu giá cũng giống như ở Vai Đầu Vai ở Đỉnh.

Hai điểm khác biệt chính so với Vai Đầu Vai ở Đỉnh

1. Hồi kiểm đường viền cổ sau phá vỡ
   Sau khi phá vỡ tăng qua đường viền cổ, giá thường có xu hướng quay lại điều chỉnh (retest) đường viền cổ trước khi tiếp tục tăng.

2. Vai trò của khối lượng
   Ở mẫu hình đáy, khối lượng đóng vai trò quan trọng hơn nhiều. Nguyên nhân là để thị trường đảo chiều từ giảm sang tăng, lực mua phải gia tăng đáng kể nhằm khởi động xu hướng tăng mới.

Phân tích khối lượng trong Vai Đầu Vai ở Đáy

• Nửa đầu mẫu hình có đặc điểm tương tự Vai Đầu Vai ở Đỉnh: khối lượng ở vai trái (A) thường lớn, khối lượng ở phần đầu (B) khi giá giảm lại thấp hơn nhiều so với vai trái.
  Tuy nhiên, nhịp phục hồi từ phần đầu (B) thường đi kèm khối lượng tăng mạnh, cao hơn so với nhịp tăng của vai trái.

• Khi giá giảm để hình thành vai phải, khối lượng thường rất thấp.

• Điểm bùng nổ: Cú tăng giá vượt đường viền cổ (G) phải đi kèm khối lượng giao dịch rất cao để xác nhận phá vỡ. Đây là đặc điểm khác biệt quan trọng nhất so với Vai Đầu Vai ở Đỉnh.

• Việc giá quay lại kiểm tra đường viền cổ sau phá vỡ là phổ biến và nên diễn ra với khối lượng thấp.

Chiến lược giao dịch với Vai Đầu Vai Ngược

• Phương án 1: Mở vị thế mua ngay khi giá phá vỡ đường viền cổ, kèm thanh khoản lớn.

• Phương án 2: Chờ giá quay lại retest đường viền cổ và chỉ mua nếu thanh khoản trong pha retest rất thấp.

Ví Dụ Vai Đầu Vai

1. Nhận dạng mô hình

• Vai trái (Left Shoulder): Hình thành khi giá tăng mạnh từ vùng đáy, đạt đỉnh rồi điều chỉnh.

• Đầu (Head): Đỉnh cao nhất của xu hướng, vượt hẳn vai trái.

• Vai phải (Right Shoulder): Giá tăng trở lại nhưng không vượt đỉnh đầu, thấp hơn hoặc bằng vai trái.

• Đường viền cổ (Neckline): Kẻ qua các điểm đáy giữa vai và đầu, ở đây hơi nghiêng xuống.

2. Tín hiệu phá vỡ (Breakdown)

• Sau khi hình thành vai phải, giá phá vỡ đường viền cổ vào ngày 13 tháng 5 2022 với khối lượng giao dịch tăng, xác nhận mô hình giảm giá.

• Vùng "Giá thủng đường viền cổ" đánh dấu điểm kích hoạt tín hiệu bán.

3. Mục tiêu giá (Target Price)

• Mục tiêu giảm được ước tính bằng cách lấy khoảng cách từ đỉnh đầu xuống đường viền cổ, sau đó trừ xuống từ điểm phá vỡ.

• Ở đây:

  • Đỉnh đầu ≈ 33.70

  • Neckline ≈ 24.30

  • Khoảng chênh lệch ≈ 9.4

  • Mục tiêu giá sau phá vỡ ≈ 22 – 9.4 = 12.6

• Thực tế giá đã giảm sâu hơn mục tiêu kỹ thuật, về vùng dưới 12. Cách dự đoán giá này chỉ mang tính tham khảo, sẽ có lúc giảm hơn giá mục tiêu, giảm ít hơn giá mực tiêu hoặc đúng giá mục tiêu.

Ví Dụ 2 Đỉnh

1. Nhận dạng mô hình

• Đỉnh 1: Giá tăng mạnh, đạt đỉnh quanh 32.5, sau đó điều chỉnh xuống.

• Đỉnh 2: Giá hồi phục trở lại gần mức đỉnh 1 nhưng không vượt qua, cho thấy lực mua suy yếu.

• Đáy trung tâm (Neckline): Vùng đáy giữa hai đỉnh, ở khoảng giá 29. Khi giá phá xuống dưới đây, mô hình được xác nhận.

2. Tín hiệu phá vỡ

• Điểm thủng đáy trung tâm: Sau đỉnh 2, giá giảm và phá vỡ vùng hỗ trợ 29 kèm khối lượng giao dịch tăng.

• Đây là tín hiệu bán rõ ràng, vì mô hình 2 đỉnh báo hiệu xu hướng tăng trước đó đã kết thúc.

3. Dự đoán mục tiêu giá

• Công thức:
  Mục tiêu = Giá đáy trung tâm – (Đỉnh – Đáy trung tâm)
  ≈ 29 – (32.5 – 29) = 29 – 3.5 = 25.5

• Thực tế giá đã giảm về đúng quanh vùng 23–24 trước khi tích lũy lại, giảm hơn dự đoán mục tiêu.

NĐT có thể đọc Phân Tích Mẫu Hình Biểu Đồ của Dan Zanger để biết thêm các mẫu hình đảo chiều.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 8, Mô hình giá tiếp diễn, tại đây.

1. +DI (Positive Directional Indicator – Chỉ số định hướng dương)

• Đo sức mạnh của biến động giá theo hướng tăng.

• Khi +DI cao hơn –DI → lực mua đang mạnh hơn lực bán, xu hướng tăng chiếm ưu thế.

2. –DI (Negative Directional Indicator – Chỉ số định hướng âm)

• Đo sức mạnh của biến động giá theo hướng giảm.

• Khi –DI cao hơn +DI → lực bán đang mạnh hơn lực mua, xu hướng giảm chiếm ưu thế.

3. ADX (Average Directional Index – Chỉ số định hướng trung bình)

• Đo cường độ xu hướng, bất kể xu hướng đó tăng hay giảm.

• ADX cao (thường > 25) → Xu hướng mạnh.

• ADX thấp (thường < 20) → Xu hướng yếu hoặc đi ngang.

4. Cách dùng thực tế

1. Xác định hướng xu hướng

   • +DI > –DI → Ưu tiên mua, tìm điểm vào theo xu hướng tăng.

   • –DI > +DI → Ưu tiên bán, tìm điểm vào theo xu hướng giảm.

2. Xác định sức mạnh xu hướng

   • ADX > 25 → Xu hướng đủ mạnh để giao dịch.

   • ADX < 20 → Tránh giao dịch theo xu hướng vì dễ bị nhiễu.

3. Giao dịch theo giao cắt

   • +DI cắt lên –DI, ADX > 25 → Tín hiệu mua.

   • +DI cắt xuống –DI, ADX > 25 → Tín hiệu bán.

Nhìn vào biểu đồ của SSI, chúng ta có 3 đường chỉ báo ở bên dưới: ADX (màu đen), +DI (màu xanh), và -DI (màu đỏ). Vào cuối tháng 7/2025, đường ADX bắt đầu hướng lên và tăng qua vùng 25 → hình thành xu hướng mới từ đi ngang sang tăng. Ngoài ra, +DI cũng cắt lên trên -DI, chứng tỏ SSI đang thay đổi xu hướng sang tăng. Khi SSI vượt qua vùng giá 25 (kháng cự) thì đường ADX bắt đầu tăng tốc từ 25 lên 50, thể hiện xu hướng tăng giá cùng với thanh khoản mạnh đã đẩy giá lên.

Nếu chỉ dùng chỉ báo DMI thì rất khó xác định điểm mua. Để giao dịch với DMI, NĐT có thể:

• Mua trước 50% khi giá vượt 25 với lý do: vượt kháng cự, +DI tăng, -DI giảm, và ADX bắt đầu tăng lên 25.

• Mua phần còn lại khi giá vượt đường giảm chéo, với sự củng cố của ADX tăng lên khoảng 35.

Điều này xác nhận xu hướng tăng đang mạnh lên, cộng thêm -DI giảm thêm nữa → phe mua áp đảo phe bán.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 7, Mô hình giá đảo chiều, tại đây.

MACD (Moving Average Convergence Divergence) là một chỉ báo kỹ thuật được dùng để đo lường mối quan hệ giữa hai đường trung bình động hàm mũ (EMA) nhằm đánh giá xu hướng và động lượng của giá. Quá trình tính toán bắt đầu bằng việc xác định EMA nhanh, thường là EMA 12 ngày, và EMA chậm, thường là EMA 26 ngày, theo công thức:
EMA = Giá đóng cửa hôm nay × (2 / (n + 1)) + EMA hôm qua × (1 − (2 / (n + 1))).

Sau đó, đường MACD (đường màu xanh) được tính bằng cách lấy EMA 12 trừ EMA 26; giá trị dương cho thấy EMA nhanh cao hơn EMA chậm, tức xu hướng tăng, còn giá trị âm phản ánh xu hướng giảm. Tiếp theo, đường Signal (đường màu cam) được tính bằng EMA 9 ngày của MACD, giúp làm mượt dữ liệu và dễ nhận diện điểm giao cắt.

Phần Histogram, biểu diễn khoảng cách giữa MACD line và Signal line, cho biết sức mạnh động lượng: giá trị dương thể hiện động lượng tăng và giá trị âm thể hiện động lượng giảm.

Trong phân tích, các tín hiệu quan trọng gồm:

• Giao cắt giữa MACD và Signal (MACD cắt lên là tín hiệu mua, cắt xuống là tín hiệu bán)

• Giao cắt với đường 0 (vượt lên cho thấy xu hướng tăng, vượt xuống cho thấy xu hướng giảm)

• Phân kỳ giữa MACD và giá (cảnh báo khả năng đảo chiều)

MACD thường được sử dụng để xác định phân kỳ dương hoặc phân kỳ âm. Phân kỳ âm xảy ra khi giá cổ phiếu tạo đỉnh cao dần, nhưng các đỉnh tương ứng của MACD lại thấp dần. Điều này cho thấy động lực tăng giá đang suy yếu.

Khi xuất hiện phân kỳ âm, nhà đầu tư không nên mua mới vì đây là tín hiệu cảnh báo sớm, nhưng chưa phải tín hiệu bán. Việc bán chỉ được thực hiện khi tín hiệu phân kỳ âm được kích hoạt, tức là khi giá cắt xuống đường MA20. Nếu giá vẫn nằm trên MA20, nhà đầu tư tiếp tục nắm giữ.

Ngược lại, nếu phân kỳ âm bị phá vỡ (MACD vượt qua đỉnh gần nhất của chính nó, đồng thời giá và khối lượng đều tăng), nhà đầu tư có thể cân nhắc mua thêm hoặc mở vị thế mới.

Với phân kỳ dương, tình huống diễn ra ngược lại: giá cổ phiếu tạo các đáy sau thấp dần, nhưng đường MACD lại đảo chiều từ giảm sang tăng. Đây là tín hiệu cho thấy áp lực bán đang suy yếu và khả năng cao giá sẽ đảo chiều tăng trở lại. Tương tự như phân kỳ âm, nhà đầu tư cần chờ tín hiệu được kích hoạt trước khi hành động. Phân kỳ dương được xác nhận khi giá cắt lên đường MA20, lúc đó chúng ta có thể xem xét mở vị thế mua mới hoặc bắt đáy. Lưu ý rằng MACD không cho biết giá sẽ tăng hay giảm tới mức nào, mà chỉ đóng vai trò như một “tín hiệu cảnh báo”, và mọi tín hiệu đều cần sự xác nhận trước khi giao dịch.

HPG xuất hiện phân kỳ âm khi giá tạo các đỉnh cao dần, nhưng các đỉnh MACD lại thấp dần. Khi giá cắt xuống đường MA20, tín hiệu phân kỳ âm được kích hoạt. Sau đó, giá bật lên test lại MA20 nhưng không vượt được, rồi tiếp tục giảm. Phiên giá cắt xuống MA20 kèm thanh khoản lớn giúp tín hiệu giảm giá trở nên đáng tin cậy hơn và xác suất giảm tiếp cao hơn. Ngược lại, nếu phiên gãy MA20 có thanh khoản thấp, độ tin cậy của tín hiệu sẽ giảm đáng kể.

RSI (Relative Strength Index) tương đối giống MACD nhưng cho tín hiệu khi cổ phiếu rơi vào trạng thái quá mua hoặc quá bán. RSI đo tốc độ và mức thay đổi của giá để xác định tình trạng này. Chỉ số dao động từ 0 đến 100, thường được tính với chu kỳ 14 phiên.

Cách tính:

1. Xác định mức tăng (Gain) và mức giảm (Loss) của từng phiên:

   • Nếu giá tăng so với phiên trước: Gain = mức tăng, Loss = 0

   • Nếu giá giảm: Loss = mức giảm, Gain = 0

2. Tính trung bình cộng của Gain và Loss trong 14 phiên đầu tiên.

3. Áp dụng công thức làm mượt kiểu EMA cho các phiên tiếp theo.

4. Tính RS = Average Gain ÷ Average Loss.

5. Tính RSI = 100 − [100 ÷ (1 + RS)].

Ý nghĩa:

• RSI thường được vẽ kèm hai ngưỡng 70 và 30.

  • RSI > 70: Thị trường có thể đang quá mua → dễ điều chỉnh.

  • RSI < 30: Thị trường có thể đang quá bán → dễ phục hồi.

• RSI quanh mức 50 thể hiện thị trường cân bằng.

RSI cũng được sử dụng để phát hiện phân kỳ âm và phân kỳ dương. Cách xác định phân kỳ tương tự như MACD và cũng cần đợi tín hiệu kích hoạt trước khi hành động.

Tuy nhiên, nhiều NĐT lại dùng RSI như một chỉ báo mua/bán tức thì, dẫn đến thua lỗ hoặc mất cổ phiếu ở giá vốn tốt. Ví dụ:

• Khi RSI về vùng quá bán (dưới 30), một số NĐT vội vàng mua vào.

• Khi RSI lên vùng quá mua (trên 70), một số NĐT vội vàng bán ra.

Cách sử dụng này là sai lầm, vì:

• RSI có thể giảm sâu hơn dự kiến khi ở vùng quá bán.

• RSI có thể tăng cao hơn dự kiến khi ở vùng quá mua.

Thực tế, khi RSI về vùng quá bán, thị trường có khả năng hình thành mẫu hình tăng tiếp diễn để “nguội” lại chỉ báo này, đồng thời reset RSI trước khi tiếp tục xu hướng tăng. (Mẫu hình tiếp diễn sẽ được phân tích trong Bài 8.)

Cổ phiếu SSI xuất hiện phân kỳ dương khi giá tạo các đáy thấp dần, nhưng RSI lại có xu hướng tăng và nâng dần các đáy lên. Khi giá vượt MA20, tín hiệu phân kỳ dương được kích hoạt, NĐT có thể mở mua mới tại điểm này. Nếu cú vượt MA20 đi kèm thanh khoản lớn, tín hiệu càng uy tín và khả năng tăng giá càng cao.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 6, Chỉ báo ADX & DMI, tại đây.

Cụ thể, SMA được tính bằng cách lấy trung bình cộng của một tập hợp giá (thường là giá đóng cửa) trong một khoảng thời gian nhất định. Do đó, SMA có xu hướng phản ứng chậm hơn với các biến động giá mới, tạo ra một đường trung bình mượt mà hơn, phù hợp để theo dõi xu hướng dài hạn và giúp giảm nhiễu do các biến động ngắn hạn gây ra.

Ngược lại, EMA sử dụng công thức có trọng số, trong đó các mức giá gần thời điểm hiện tại được ưu tiên cao hơn so với các mức giá cũ. Nhờ vậy, EMA có khả năng phản ứng nhanh hơn với các biến động giá mới, đặc biệt là khi thị trường có dấu hiệu đảo chiều xu hướng hoặc xuất hiện các biến động mạnh.

Trong thị trường chứng khoán, MA thường được sử dụng để phân tích các xu hướng. Tuy nhiên, nhà đầu tư thường ưu tiên sử dụng EMA khi giao dịch các sản phẩm tài chính có độ biến động cao như phái sinh hoặc tiền điện tử, do EMA có khả năng phản ánh nhanh nhạy hơn với biến động ngắn hạn.

Nhà đầu tư (NĐT) có thể sử dụng MA hoặc EMA với bất kỳ số ngày nào, tuy nhiên các mốc phổ biến nhất là 10, 20, 50, 100 và 200 ngày. Số ngày càng ít thì đường trung bình càng nhạy với biến động, dẫn đến nhiễu cao nhưng độ trễ thấp. Ngược lại, số ngày càng nhiều thì ít nhiễu nhưng độ trễ cao hơn.

Tùy mục tiêu và chiến lược, NĐT sẽ chọn mốc thời gian phù hợp. Ví dụ:

• Giao dịch T+ với biên lãi ~10%: dùng MA/EMA 10 ngày.

• Đầu cơ với biên lãi 20–30%: dùng 20 ngày.

• Đầu tư trung hạn: dùng 50 hoặc 100 ngày.

• Đầu tư dài hạn (nắm giữ 2–3 năm): dùng 200 ngày.

Nhà đầu tư (NĐT) có thể sử dụng MA để giao dịch bằng cách kết hợp nhiều đường MA với nhau, ví dụ như MA50 và MA200, hoặc MA10 và MA20. Việc kết hợp này giúp tăng độ chính xác trong việc xác định xu hướng và điểm mua/bán.

Chẳng hạn, với cổ phiếu HPG, sau một đợt giảm mạnh, đến cuối tháng 3 năm 2023, cổ phiếu đã có dấu hiệu hồi phục. Lúc này, đường MA50 (màu xanh) đã cắt lên đường MA200 (màu đỏ). Hiện tượng này được gọi là “golden cross”, một tín hiệu kỹ thuật mang tính tích cực, cho thấy khả năng hình thành xu hướng tăng mới. Sau khi xảy ra golden cross, phần lớn thời gian giá cổ phiếu nằm trên đường MA200, cho thấy xu hướng tăng được duy trì. Đây là thời điểm phù hợp để NĐT xem xét mua vào.

Đến khoảng tháng 9 năm 2024, đường MA50 lại cắt xuống đường MA200, tạo thành hiện tượng “death cross”. Đây là tín hiệu kỹ thuật cho thấy khả năng xu hướng giảm đang hình thành. Khi hiện tượng này xuất hiện, NĐT có thể cân nhắc bán ra và chốt lời.

Trong phân tích kỹ thuật, có một nguyên tắc phổ biến là: “Nhà đầu tư mua vì lý do gì thì nên bán vì chính lý do đó.” Nếu trước đó NĐT mua vào khi MA50 cắt lên MA200 (golden cross), thì khi MA50 cắt xuống MA200 (death cross), đó cũng nên là lúc để bán ra, giữ vững nguyên tắc giao dịch nhất quán và kỷ luật.

Nhà đầu tư (NĐT) có thể kết hợp MA10 và MA20 để phục vụ cho mục tiêu đầu cơ ngắn hạn. Ví dụ, vào tháng 11 năm 2023, đường MA10 đã cắt lên MA20, tạo ra hiện tượng golden cross – một tín hiệu tích cực cho thấy khả năng tăng giá trong ngắn hạn. Tại thời điểm này, NĐT có thể cân nhắc mở vị thế mua mới.

Tuy nhiên, đến tháng 1 năm 2024, đường MA10 lại cắt xuống MA20, xuất hiện tín hiệu death cross, thường được xem là dấu hiệu đảo chiều giảm. Theo nguyên tắc kỹ thuật, đây là lúc NĐT nên bán ra và chốt lời. Dù vậy, nếu tiếp tục theo dõi diễn biến sau đó, ta có thể thấy giá cổ phiếu vẫn tiếp tục tăng, cho thấy tín hiệu death cross trong trường hợp này không hoàn toàn chính xác.

Điều này phản ánh một thực tế quan trọng: khi sử dụng MA ngắn ngày, các tín hiệu sẽ rất nhạy với biến động giá, dễ tạo ra nhiễu, từ đó khiến NĐT đưa ra các quyết định không hợp lý. Vì vậy, để nâng cao độ chính xác, NĐT nên kết hợp MA với các công cụ phân tích khác, chẳng hạn như chỉ báo dao động (MACD) hoặc các mẫu hình giá đảo chiều/tiếp diễn nhằm xác nhận tín hiệu trước khi hành động. Những nội dung này sẽ được thảo luận chi tiết hơn trong các buổi sau.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 5, Chỉ báo RSI & MACD, tại đây.

Cả hai loại nến đều thể hiện giá mở cửa, đóng cửa, cao nhất và thấp nhất, nhưng nến Nhật cung cấp thông tin trực quan hơn và được sử dụng rộng rãi trong phân tích chứng khoán, hàng hóa, tiền số, trái phiếu và phái sinh.

Trong phân tích nến Nhật, có nhiều mẫu hình đảo chiều xuất hiện sau một xu hướng tăng hoặc giảm mạnh. Những mẫu này mang tính cảnh báo, giúp NĐT dự đoán sớm khả năng đảo chiều, như tạo đỉnh hoặc đáy. Tuy nhiên, nến Nhật không cho biết giá sẽ tăng giảm về đâu sau khi đảo chiều, mà chỉ hỗ trợ NĐT chuẩn bị chiến lược phù hợp.

Trong phân tích kỹ thuật, nến Nhật cung cấp khoảng 50% dữ liệu, còn 50% còn lại đến từ thanh khoản.

• Thanh khoản cho biết mức độ tham gia của dòng tiền, giúp NĐT đánh giá sức mạnh của cổ phiếu và tránh những pha break giả hoặc bị “kéo giá để dụ mua”.

• Khi thanh khoản tăng mạnh, điều đó cho thấy phe mua đang chiếm ưu thế và thị trường có xu hướng tăng.

• Đặc biệt, nếu các cây nến xác nhận mẫu hình đảo chiều (như đỉnh hoặc đáy) đi kèm thanh khoản cao hơn trung bình và cao hơn các phiên trước, thì tín hiệu càng đáng tin cậy.

Nến Nhật có hai màu: xanh và đỏ, hoặc trắng và đen. Tuy nhiên, hiện nay phần lớn mọi người sử dụng màu xanh cho nến tăng và màu đỏ cho nến giảm.

• Với nến tăng (xanh):

  • Giá mở cửa nằm ở đáy thân nến,

  • Giá đóng cửa nằm ở đỉnh thân nến.
    Ngoài thân nến, còn có hai râu nến (còn gọi là bóng nến):

    • Râu dưới thể hiện giá thấp nhất,

    • Râu trên thể hiện giá cao nhất trong phiên.

• Với nến giảm (đỏ):

  • Giá mở cửa nằm ở đỉnh thân nến,

  • Giá đóng cửa nằm ở đáy thân nến.

  • Hai râu nến có ý nghĩa tương tự nến tăng:

    • Râu trên là giá cao nhất,

    • Râu dưới là giá thấp nhất.

3 mẫu hình đảo chiều ở đỉnh: Mẫu Hình Sao Hôm, Mây Đen Bao Phủ, Nhấn Chìm Giảm

Mẫu Hình Sao Hôm (Evening Star)

Mẫu hình sao Hôm gồm 3 cây nến để hoàn thiện mẫu hình. Cây nến số 1 là cây nến tăng từ xu hướng tăng trước đó, cây nến số 2 là một nến sao (có thể doji). Cây nến sao này mở cửa cao hơn mức đóng cửa ngày hôm qua và đóng cửa bằng giá mở cửa hoặc cao/thấp hơn một xíu. Giữa cây nến đầu tiên với cây nến thứ 2 sẽ tạo ra một gap (trong thực tế có tạo gap hay không thì cũng không ảnh hưởng tới độ tin cậy của tín hiệu). Cây nến số 3 sẽ mở cửa thấp hơn mức đóng cửa của cây nến số 2 và giảm sâu vào cây nến đầu tiên. Cây nến số 3 giảm càng mạnh và càng sâu vào cây nến đầu tiên thì tín hiệu đỉnh càng mạnh. Sau khi có đủ 3 cây nến trên sẽ xác nhận đã tạo đỉnh và hoàn thành mẫu hình. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đỉnh sẽ uy tín hơn.

Mẫu Hình Mây Đen Bao Phủ (Dark Cloud Cover)

Mẫu hình mây đen bao phủ bao gồm 2 cây nến. Cây nến đầu tiên là cây nến tăng từ xu hướng tăng trước đó. Cây nến thứ 2 sẽ là cây nến mở cửa cao hơn mức giá đóng cửa ngày hôm qua nhưng giá đóng cửa thấp hơn giá mở cửa và giảm sâu vào thân nến tăng ngày hôm qua. Cây nến thứ 2 giảm càng sâu vào thân nến tăng hôm qua thì tín hiệu càng mạnh và nên giảm ít nhất 50% vào thân nến hôm qua. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đỉnh sẽ uy tín hơn.

Mẫu Hình Nhấn Chìm Giảm (Bearish Engulfing)

Mẫu hình nhấn chìm giảm bao gồm 2 cây nến. Cây nến đầu tiên là cây nến tăng từ xu hướng tăng trước đó. Cây nến thứ 2 sẽ là cây nến mở cửa cao hơn mức giá đóng cửa ngày hôm qua nhưng giá đóng cửa ngày hôm nay lại thấp hơn giá mở cửa ngày hôm qua và cây nến thứ 2 bao trọn cây nến tăng ngày hôm qua. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đỉnh sẽ uy tín hơn.

Mẫu hình đảo chiều ở đáy: Mẫu Hình Sao Mai, Xuyên Thấu, Nhấn Chìm Tăng

Mẫu Hình Sao Mai (Morning Star)

Mẫu hình sao Mai ngược lại với sao Hôm khi xuất hiện ở đáy. Sao Mai cũng có 3 cây nến để hoàn thành mẫu hình. Cây nến số 1 là cây nến giảm từ xu hướng giảm trước đó, cây nến số 2 là một nến sao (có thể doji). Cây nến sao này mở cửa thấp hơn mức đóng cửa ngày hôm trước và đóng cửa bằng giá mở cửa hoặc cao/thấp hơn một xíu. Giữa cây nến đầu tiên với cây nến thứ 2 sẽ tạo ra một gap (trong thực tế có tạo gap hay không thì cũng không ảnh hưởng tới độ tin cậy của tín hiệu). Cây nến số 3 sẽ mở cửa cao hơn mức đóng cửa của cây nến số 2 và tăng sâu vào cây nến đầu tiên. Cây nến số 3 tăng càng mạnh và càng sâu vào cây nến đầu tiên thì tín hiệu đáy càng mạnh. Sau khi có đủ 3 cây nến trên sẽ xác nhận đã tạo đáy và hoàn thành mẫu hình. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đáy sẽ uy tín hơn.

Mẫu Hình Xuyên Thấu (Piercing Pattern)

Mẫu hình xuyên thấu là mẫu hình ngược lại với mây đen bao phủ và cũng có 2 cây nến để hoàn thành mẫu hình. Xuyên thấu bao gồm 2 cây nến. Cây nến đầu tiên là cây nến giảm từ xu hướng giảm trước đó. Cây nến thứ 2 sẽ là cây nến mở cửa thấp hơn mức giá đóng cửa ngày hôm qua nhưng giá đóng cửa lại cao hơn giá mở cửa ngày hôm nay và tăng sâu vào thân nến giảm ngày hôm qua. Cây nến thứ 2 tăng càng sâu vào thân nến giảm hôm qua thì tín hiệu càng mạnh và nên tăng ít nhất 50% vào thân nến hôm qua. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đáy sẽ uy tín hơn.

Mẫu Hình Nhấn Chìm Tăng (Bullish Engulfing)

Mẫu hình nhấn chìm tăng là ngược lại với nhấn chìm giảm và cũng có 2 cây nến để hoàn thành mẫu hình. Nhấn chìm tăng bao gồm 2 cây nến. Cây nến đầu tiên là cây nến giảm từ xu hướng giảm trước đó. Cây nến thứ 2 sẽ là cây nến mở cửa thấp hơn mức giá đóng cửa ngày hôm qua nhưng giá đóng cửa ngày hôm nay lại cao hơn giá mở cửa ngày hôm qua và cây nến thứ 2 bao trọn cây nến giảm ngày hôm qua. Vào cây nến cuối cùng để hoàn thành mẫu hình thì vào cây nến này khi thanh khoản càng lớn thì tín hiệu càng mạnh. Đặc biệt là khi thanh khoản nhiều hơn trung bình và nhiều hơn các phiên trước thì tín hiệu tạo đáy sẽ uy tín hơn.

NĐT có thể đọc Tuyệt Kỹ Giao Dịch Bằng Đồ Thị Nến Nhật để hiểu rõ hơn các mẫu hình vì chúng ta có rất nhiều mẫu hình đảo chiều, những mẫu hình được giới thiệu ở đây là những mẫu hình NĐT sẽ gặp nhiều nhất.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 4, Đường trung bình động (MA) & Ứng dụng, tại đây.

Một nguyên tắc quan trọng trong PTKT là: NĐT không được giao dịch ngược xu hướng. Thay vì cố gắng dự đoán xu hướng tiếp theo, NĐT chỉ nên phản ứng với xu hướng đã được xác nhận. Tức là, chỉ khi thị trường thật sự xác lập xu hướng đảo chiều, ví dụ từ tăng sang giảm hoặc ngược lại thì NĐT mới nên điều chỉnh chiến lược giao dịch của mình.

Xu hướng tăng

Để vẽ xu hướng, nhà đầu tư (NĐT) có thể sử dụng các công cụ như: kênh giá song song, một đường thẳng, hoặc hộp chữ nhật (hộp tích lũy). Đây là những công cụ cơ bản nhưng rất hiệu quả trong việc xác định xu hướng vận động của giá trên biểu đồ kỹ thuật.

Đối với xu hướng tăng, NĐT sẽ nối hai đáy gần nhất lại với nhau bằng một đường thẳng đi lên. Tuy nhiên, xu hướng chỉ thực sự có giá trị khi giá chạm lại đường xu hướng này ít nhất một lần nữa, tạo thành điểm chạm thứ ba. Đây là điểm xác nhận rằng xu hướng tăng là hợp lệ và đáng tin cậy.

Khi đó, đường xu hướng tăng hoặc kênh giá song song mà NĐT đã vẽ sẽ trở nên uy tín hơn, vì nó đã được thị trường xác nhận bằng hành động giá thực tế. Đặc biệt, đáy của xu hướng tăng (đường nối các đáy) sau khi được xác nhận sẽ trở thành vùng hỗ trợ mạnh, vì đây là vùng mà lực mua thường xuất hiện.

Cách giao dịch theo xu hướng tăng

Sau khi xác định được xu hướng tăng hợp lệ, NĐT có thể áp dụng chiến lược giao dịch như sau:

• Mua vào khi giá điều chỉnh về gần đáy của xu hướng tăng (đường hỗ trợ).

• Mục tiêu chốt lời sẽ là đỉnh của kênh giá song song hoặc mức kháng cự gần nhất phía trên.

Tuy nhiên, nếu trong quá trình giao dịch, giá phá vỡ xuống dưới đường xu hướng đã vẽ, tức là không còn đi trong kênh giá tăng nữa, thì NĐT bắt buộc phải bán ra để cắt lỗ. Bởi khi đó, xu hướng tăng đã bị phá vỡ và kịch bản giao dịch ban đầu không còn đúng nữa.

Đánh giá sức mạnh xu hướng qua thanh khoản

Ngoài việc vẽ xu hướng, một yếu tố quan trọng để đánh giá xem xu hướng tăng có mạnh hay không là quan sát thanh khoản (khối lượng giao dịch):

• Khi giá tiến gần về vùng đáy xu hướng tăng, nếu thanh khoản giảm mạnh, điều đó cho thấy không còn nhiều người muốn bán ra, thể hiện sự cạn cung.

• Khi giá chạm đáy xu hướng và thanh khoản bắt đầu tăng trở lại, đồng thời giá cũng bật tăng lên, thì đây là dấu hiệu xác nhận rằng lực cầu đã quay lại, xu hướng tăng vẫn đang được duy trì.

  ---

  Xu hướng giảm

  Xu hướng giảm là chiều hướng ngược lại với xu hướng tăng. Trong trường hợp này, nhà đầu tư (NĐT) sẽ nối hai đỉnh gần nhất lại với nhau để hình thành đường xu hướng giảm. Tuy nhiên, để đường xu hướng này có tính xác thực, giá cần chạm ít nhất một lần nữa vào đường xu hướng sau khi được vẽ, tạo nên điểm chạm thứ ba, đây là yếu tố xác nhận rằng xu hướng giảm đó là hợp lệ.

  Khi một xu hướng giảm đã được xác lập, đường xu hướng này đóng vai trò như một kháng cự động. Tức là, khi giá tiến gần về đường xu hướng, áp lực bán thường sẽ xuất hiện do nhiều người kỳ vọng giá sẽ quay đầu giảm tiếp.

  Lấy ví dụ với cổ phiếu BID: trong một xu hướng giảm kéo dài, BID đã từng cố gắng bứt phá (break) khỏi đường xu hướng giảm hai lần, nhưng đều thất bại. Điều này cho thấy áp lực bán vẫn còn lớn, và xu hướng giảm tiếp tục duy trì.

  

  Cách giao dịch trong xu hướng giảm

  Để giao dịch theo một xu hướng giảm, NĐT nên chờ đợi đến khi giá thực sự phá vỡ được đường xu hướng giảm một cách thuyết phục, tức là giá đóng cửa nằm trên đường xu hướng giảm. Đây là tín hiệu quan trọng cho thấy khả năng xu hướng đã đảo chiều từ giảm sang tăng.

  Một yếu tố xác nhận breakout thành công là thanh khoản tại phiên phá vỡ phải cao hơn trung bình và cao hơn các phiên trước đó. Điều này chứng minh rằng lực mua đang chiếm ưu thế rõ rệt, và có đủ sức để đẩy giá vượt qua đường kháng cự chéo.

  Tuy nhiên, nếu giá break không thành công và nhanh chóng quay đầu giảm trở lại, thì đây là dấu hiệu cho thấy breakout thất bại, và NĐT bắt buộc phải cắt lỗ ngay lập tức, vì phán đoán ban đầu đã không còn đúng nữa.

  Nhận biết áp lực bán khi giá tiếp cận đường xu hướng

  Thông thường, khi giá tiến gần đến đường xu hướng giảm, NĐT sẽ quan sát thấy áp lực bán xuất hiện, do tâm lý sợ giá giảm tiếp hoặc vì nhiều người đang canh bán ra tại vùng kháng cự.

  Tuy nhiên, nếu tại vùng giá này áp lực bán tỏ ra yếu, tức là thanh khoản thấp, ít người muốn bán ra, thì đây lại là dấu hiệu tích cực, cho thấy khả năng giá sẽ vượt qua được xu hướng giảm là rất cao.

  ---

  Xu hướng đi ngang

  Xu hướng thứ ba là xu hướng đi ngang. Trong xu hướng này, thị trường (TT) không có nhiều biến động rõ ràng, và cũng là giai đoạn có ít cơ hội nhất cho các NĐT theo trường phái đầu cơ. Giá thường di chuyển trong một biên độ cố định, không tạo ra xu hướng tăng hay giảm rõ rệt.

  Xu hướng đi ngang có thể kéo dài từ 1–2 tháng, thậm chí có thể kéo dài đến 1–2 năm nếu thị trường thiếu động lực bứt phá. Một ví dụ điển hình là chỉ số VNINDEX đã đi ngang từ đầu năm 2024 đến đầu năm 2025, dao động trong vùng từ 1.180 đến 1.300 điểm.

  Trong một thị trường đi ngang như vậy, NĐT có thể xác định vùng 1.300 là kháng cự (vùng giá cao bị bán ra) và vùng 1.180 là hỗ trợ (vùng giá thấp có lực mua vào). Đây là hai mốc quan trọng giúp NĐT xác định được điểm mua và điểm bán.

  

  Cách giao dịch trong xu hướng đi ngang

  Trong giai đoạn thị trường không có xu hướng rõ ràng, chiến lược giao dịch hiệu quả là "mua thấp – bán cao" trong biên độ đi ngang. Cụ thể:

  • Mua vào khi giá giảm về gần vùng hỗ trợ 1.180, vì đây là vùng mà lực mua thường xuất hiện, giúp đẩy giá lên lại.

  • Bán ra khi giá chạm vùng kháng cự 1.300, nơi áp lực chốt lời và lực bán thường gia tăng.

  Tuy nhiên, cần lưu ý rằng biên độ đi ngang không đảm bảo sẽ duy trì mãi mãi. Vì vậy, nếu NĐT mua ở vùng hỗ trợ 1.180 nhưng giá phá vỡ xuống dưới vùng hỗ trợ này, thì bắt buộc phải cắt lỗ. Việc cắt lỗ trong trường hợp này là cần thiết vì khi vùng hỗ trợ bị phá vỡ, xu hướng mới có thể hình thành (giảm mạnh hơn), và nếu không hành động kịp thời, NĐT sẽ chịu rủi ro lớn hơn.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 3, Biểu đồ nến Nhật & Khối lượng giao dịch, tại đây.

PTKT phù hợp nhất cho NĐT nào muốn đầu cơ thay vì đầu tư. Đầu cơ là khi nhà đầu tư mua bán theo tín hiệu PTKT thay vì cơ bản của doanh nghiệp. Khi đầu cơ, bạn tập trung vào dòng tiền, vận động của giá, những mẫu hình PTKT, nhìn tín hiệu chỉ báo dao động để ra quyết định mua bán. Đầu cơ là NĐT đang mua bán giấy. Trong đầu cơ, NĐT phải có kế hoạch mua bán rõ ràng như điểm chốt lời, cắt lỗ ở đâu, và khi về vùng cắt lỗ NĐT bắt buộc phải cắt lỗ. Đầu cơ phù hợp cho NĐT nào thích sự biến động, kỷ luật, và phải cắt lỗ.

Ưu điểm của PTKT là NĐT không cần quan tâm về cơ bản của doanh nghiệp vì giá sẽ phản ánh mọi thứ (kỳ vọng, tin xấu, BCTC). Trong đầu cơ, NĐT cần tập trung vào một phong cách mua bán (tin tức, mẫu hình, nến Nhật, sóng Elliot, Wyckoff, RSI, MA, xu hướng), tỷ lệ đặt lệnh Risk/Reward Ratio (RR), rủi ro/cắt lỗ và chiến lược giải ngân.

Vì sao trong PTKT hành động giá lặp lại và chúng ta có thể dự đoán được trước?

Trong thị trường, tâm lý là thứ điều khiển thị trường và có 3 tâm lý khác nhau: sợ hãi, tham lam, kỳ vọng. Ba yếu tố này đã vận hành thị trường tài chính suốt 100 năm và PTKT giúp NĐT phân tích được tâm lý này bằng những mẫu hình. Những mẫu hình này lặp lại qua thời gian vì mẫu hình là kết quả của tâm lý con người chứ không phải do một ai tạo lập trên thị trường. Những NĐT nổi tiếng trên thế giới đã viết về PTKT cách đây 30–40 năm và vẫn còn hữu dụng cho đến bây giờ và tương lai.

Nếu NĐT có cơ hội đọc sách của Jesse Livermore (Chết Vì Chứng Khoán, Cách Thức Kinh Doanh Và Đầu Cơ Cổ Phiếu) thì sẽ thấy ông ấy cũng dùng PTKT, tuy nhiên lúc đó chưa có nến Nhật. Trong thị trường chứng khoán, dù trải qua bao nhiêu năm thì thị trường vẫn như vậy, vẫn do tâm lý con người điều khiển, chỉ có 3 thứ thay đổi: túi tiền mới, người mới, và ký ức mới.

Với phân tích cơ bản (PTCB), NĐT sẽ không quan tâm về giá và PTKT quá nhiều mà tập trung vào cốt lõi kinh doanh của doanh nghiệp. Giống như bạn đang góp vốn với doanh nghiệp và bạn chỉ bán khi doanh nghiệp thay đổi định hướng, con đường phát triển, hay ban lãnh đạo, mà bạn nghĩ sự thay đổi này sẽ không giúp doanh nghiệp phát triển bền vững như trước.

Ưu điểm của PTCB là NĐT sẽ không bị ảnh hưởng bởi những biến động ngắn hạn quá nhiều, và nếu thị trường có giảm mạnh thì NĐT vẫn không cần bán ra trừ khi cơ bản của doanh nghiệp thay đổi. Với PTCB, NĐT nên tập trung vào cốt lõi của doanh nghiệp và sau khi tìm được doanh nghiệp có cơ bản tốt thì canh những đợt sập của thị trường để mua vào với giá vốn tốt.

Trong PTKT, NĐT sẽ nghe mọi người luôn nói “xu hướng là bạn”, luôn đi theo xu hướng, và xu hướng thị trường luôn đúng. (Sẽ nói kỹ hơn về xu hướng ở Buổi 2.) Chúng ta có 3 xu hướng: đi ngang, tăng, hoặc giảm. Thị trường sẽ luôn ở trong 1 trong 3 xu hướng trên và trước khi giao dịch NĐT phải biết xu hướng hiện tại là gì.

Ví dụ: Dưới đây là biểu đồ của VNINDEX khi thị trường tạo đáy vào tháng 11/2022. Từ lúc tạo đáy, thị trường đã thay đổi xu hướng từ giảm sang tăng. Đến nay, chúng ta có thể vẽ một đường xu hướng đi lên và nối các đáy lại. Với xu hướng này, NĐT thấy trong dài hạn thị trường vẫn đang đi lên khi VNINDEX lần lượt vượt các mốc điểm tâm lý quan trọng như 1200, 1300, 1400 và 1500.

Tham gia Room Zalo cộng đồng của Spring Consulting để thảo luận về thị trường tại đây hoặc quét mã QR bên dưới.

Xem tiếp bài buổi 2, Xu hướng & Công cụ xác định, tại đây.

Phần 2: Chọn triết lý đầu tư phù hợp

Phần 3: Tránh các chiến lược sai lầm

Phần 4: Xây dựng kế hoạch mua bán rõ ràng

Thời điểm mình viết bài, có hơn 1600 cổ phiếu đang được giao dịch trên các sàn HOSE, HNX và Upcom. Vậy làm sao để chọn ra số ít cổ phiếu để mua trong tổng số vô vàn cơ hội này.

Mình có 1 quy trình mà mình thường làm để chọn ra các cổ phiếu tốt để đầu tư. Mình sẽ tinh chỉnh lại để mọi người có thể thực hiện được kể cả chưa có nhiều kiến thức về kinh tế tài chính. Bí quyết ở đây là sử dụng các báo cáo từ các công ty chứng khoán hàng đầu và sự hỗ trợ từ các bạn môi giới/tư vấn chứng khoán.
Hoặc đơn giản hơn nữa là đồng hành đầu tư cùng mình. Dù bạn chọn cách nào đi nữa, cùng đi qua quy trình lựa chọn cổ phiếu của mình nhé.

B1: Sử dụng phương pháp topdown ( từ trên xuống, vĩ mô > ngành> doanh nghiệp)

Mình sử dụng phân tích cơ bản tìm ra các ngành hưởng lợi từ xu hướng vĩ mô, chọn các doanh nghiệp đầu ngành. Ở bước này tùy theo năng lực và nền tảng kiến thức mà sẽ làm khác nhau. Cách dễ nhất các bạn có thể bắt đầu là tham khảo báo cáo chiến lược của công ty chứng khoán, nhặt ra các cổ phiếu được khuyến nghị và lý do họ khuyến nghị. Cách này dễ nhất thì sẽ ít hiệu quả, bởi nó được khuyến nghị cho số đông và các bạn đang phải tin vào niềm tin của người khác. Nhưng không sao cả, các công ty chứng khoán top đầu đều có báo cáo chất lượng, và được thực hiện bởi các chuyên gia, do đó có thể tin cậy được.

Trước khi tìm thấy niềm tin của chính mình, hãy tin vào niềm tin của người khác.

B2: Loại đi các cổ phiếu có rủi ro trọng yếu trên bảng cân đối kế toán, dòng tiền.

Ở bước này bạn cần một chút kiến thức về tài chính doanh nghiệp để loại đi các doanh nghiệp rủi ro. Nhưng tương tự bước 1, bạn có thể sử dụng báo cáo từ các công ty chứng khoán và chỉ chọn các doanh nghiệp mà được họ đánh giá có “nền tảng tài chính mạnh” thôi.

B3: Bottom up (Đi từ cổ phiếu > doanh nghiệp> ngành >vĩ mô)

Mình tìm các cổ phiếu có tính phòng thủ, bị thị trường bỏ quên, nền tảng tài chính mạnh, cổ tức đều đặn và định giá hấp dẫn. Các bạn thỉnh thoảng vẫn thấy danh mục các cổ phiếu phòng thủ trong các báo cáo từ các công ty chứng khoán, thì đó chính là những cổ phiếu như vậy.
Lúc này mình có được danh sách các cổ phiếu tốt nhất. Gọi là “Watchlist”. Thường watchlist của mình luôn dưới 50 cổ phiếu.

B4:

Với phong cách đầu cơ ngắn hạn: Dựa vào list cổ phiếu này, các bạn sử dụng phân tích kỹ thuật hoặc phân tích tin tức để định thời điểm tham gia cổ phiếu.

Với đâu tư dài hạn: Cần đi sâu vào hoạt động kinh doanh cốt lõi của doanh nghiệp, tiến hành loại đi những cổ phiếu có rủi ro quản trị (Ban lãnh đạo) hoặc những cổ phiếu mặc dù có nhiều chất xúc tác nhưng giá cổ phiếu đã cao, phản ánh các kỳ vọng của thị trường. Sau đó, tiếp tục lựa chọn các cổ phiếu trong danh sách này để thiết kế danh mục đầu tư riêng phù hợp với tầm nhìn, sở thích, và am hiểu của bản thân các bạn. Miễn là tuân thủ các nguyên tắc như đa dạng các ngành và xu hướng vĩ mô. Đa dạng cổ phiếu tăng trưởng và cổ phiếu phòng thủ. Cuối cùng định kỳ hàng tháng hoặc khi có thông tin gì quan trọng, cần cập nhật xem có gì mới và có cần phải điều chỉnh danh mục gì không.

Vậy là đã khép lại chuỗi 5 bài hướng dẫn “Đầu tư từ đâu?”. Dù nặng lý thuyết nhưng mình tin khi nắm chắc, nó sẽ là nền tảng để bạn đạt được các mục tiêu tài chính khi tham gia đầu tư chứng khoán.

Cảm ơn mọi người rất nhiều!

Xem thông tin về mình tại: About me

Phần 2: Chọn triết lý đầu tư phù hợp

Phần 3: Tránh các chiến lược sai lầm

Khi đã đọc đến bài này, mọi người gần như đã có thể tự đầu tư chứng khoán được rồi. Nhà đầu cơ đã biết cần phải cắt lỗ từng deal để tổng lại có lời sau một chu kỳ thị trường. Nhà đầu tư dài hạn cũng biết phải đa dạng hóa để tránh các cú sốc lớn trong ngắn hạn. Dẫu vậy biết là một chuyện, làm được hay không lại là một chuyện khác.

Trong đầu tư, cảm xúc đóng một vai trò quan trọng, khi bảng điện xanh tím, người người hô mua, tin tốt tràn khắp các mặt báo, thật khó để bạn giữ mình không bị cuốn theo đám đông. Ngược lại cũng vậy, khi thị trường giảm, người ta nhìn đâu cũng thấy tiêu cực. Gần như tâm lý của mọi người sẽ bị thị trường ảnh hưởng.

Do đó, trước khi đến với việc lựa cổ phiếu để mua, chúng ta cần phải ngồi xuống, ghi lại một cách lý trí những gì sẽ khiến chúng ta đưa ra quyết định hành động. Hay nói cách khác là viết kế hoạch giao dịch cho riêng mình. Có vậy mỗi người trong chúng ta mới tránh được cảm xúc hối tiếc và do dự, những nguyên nhân chính tạo nên stress khi tham gia đầu tư chứng khoán.
Một khi đã tham gia thị trường, chúng ta đều ít nhiều được trải qua cảm giác:

Do dự:

- Tôi có nên mua không?

- Tôi có nên bán không?

- Tôi có nên tiếp tục nắm giữ không?

và

Hối tiếc:

- Tối tiếc vì đã mua!

- Tôi tiếc vì đã bán!

- Tôi tiếc vì đã nắm giữ quá lâu!

Tóm lại có một kế hoạch giao dịch sẽ giúp mọi người ngủ ngon vào buổi tối và vui vẻ vào ban ngày! Rồi, chúng ta cùng bắt đầu lập kế hoạch giao dịch thôi!

1- Một kế hoạch giao dịch cần có những gì?

- Khi nào mua? (hay còn gọi là những gì khiến chúng ta quyết định mua. Nếu thỏa mãn điều kiện thì chúng ta mua, và bỏ qua cảm xúc của mình)

- Khi nào bán? (điều gì khiến chúng ta quyết định bán)

- Mức độ giải ngân tiền như thế nào?(Có thể ban đầu chưa có nhưng hãy bổ sung sau)

Một kế hoạch giao dịch đơn giản nhất chỉ cần điểm mua và điểm bán, được hệ thống hóa một cách cụ thể và chi tiết. Sẽ khiến chúng ta ta tránh được FOMO(Fear of mising out) hiệu ứng mua đuổi vì sợ lỡ tàu trong lúc thị trường quá hưng phấn, hoặc quá sợ hãi trong lúc cần phải mua.

2- Kế hoạch giao dịch không chỉ là phân tích kỹ thuật.

Trên thị trường hiện này, hầu hết mọi người được tiếp cận điểm mua, điểm bán theo góc nhìn phân tích kỹ thuật. Vì vậy kế hoạch giao dịch bị hiểu nhầm chỉ là các tín hiệu kỹ thuật. Nhưng không phải! Điểm mua/bán là những gì sẽ quyết định chúng ta mua và bán mà thôi.

Với nhà đầu cơ đó có thể là phân tích kỹ thuật, phân tích tin tức, hoặc kết hợp… Với nhà đầu tư, điểm mua bán có thể là một thời điểm cố định trong năm khi đánh giá lại danh mục đầu tư, hoặc khi cập nhật kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp, hoặc là khi cổ phiếu trở nên quá rẻ/đắt. Với mỗi phong cách đầu tư, chúng ta sẽ có những điểm mua và bán khác nhau.

Một số điểm mua trong hoạt động đầu cơ của mình.

Sau khi phân tích doanh nghiệp và thấy có tiềm năng tăng giá, mình tìm kiếm các điểm mua bằng phân tích kỹ thuật như sau:

1 - Giá giảm về hỗ trợ kèm volume thấp - Mình sẽ mua mở vị thế thường là từ 5%-10% NAV(Net asset value - Tổng tài sản đầu tư)

2- Điểm mua sớm trong nền giá: Vượt cái MA10 + vol to hơn các phiên giảm điểm 10 phiên trước đó. => Mua thêm từ 5% -10% NAV.

3- Điểm mua Breakout: Phá vỡ nền trước đó, giá tăng vượt kháng cự, kèm vol vượt 1,5 -2 lần trung bình 50 phiên gần nhất. => Mua thêm 5%-10% NAV

4- Điểm mua test lại sau khi break out: Giá test lại kháng cự vừa vượt, volume thấp hơn trung bình 50 phiên, càng thấp càng tốt. => Mua 5% NAV

5- Điểm mua tại hỗ trợ của trend tăng. (Vùng mua giữa MA10 và MA20): Trong trường hợp mua chưa đủ tỷ trọng cổ phiếu. => Mua 5% NAV.

Cả 5 điểm mua này không chắc sẽ luôn xuất hiện đầy đủ, thường mình chỉ mua 3-4 điểm mua là đủ tỷ trọng mình cần rồi.

Ngoài ra mình cũng dùng phân tích cơ bản đề đầu cơ với những cổ phiếu có diễn biến giá bất thường và khó dùng phân tích kỹ thuật để dự đoán: Thường là để mua những doanh nghiệp có câu chuyện, sự kiện, hoặc mùa vụ hưởng lợi trong 1-2 quý. Mình canh mua đủ 20 -25% danh mục, rồi đợi đến khi có kết quả câu chuyện thì bán, lời lỗ gì cũng bán.

Trên đây là những điểm mua mình sử dụng cho hoạt động đầu cơ của mình, mọi người có thể tham khảo để tự xây dựng kế hoạch giao dịch của riêng mình.

Điểm mua bán khi đầu tư dài hạn

Với nhà đầu tư dài hạn, mọi chuyện đơn giản hơn một chút, mọi người thường sẽ hành động vào một dịp định kỳ nào đó. Ví dụ tích sản hàng tháng, hoặc tái cơ cấu hàng quý, hàng năm. Hoặc khi cổ phiếu tăng/giảm quá mạnh khiến tỷ trọng thay đổi thì cần đưa về lại trạng thái bình thường.

Vào những dịp như vậy, NĐT dài hạn sẽ bán bớt những cổ phiếu tăng quá mạnh khiến cho danh mục bị phụ thuộc vào cổ phiếu đó. Mua thêm những doanh nghiệp tốt, nhưng giá giảm chỉ vì thị trường đang không ưa chuộng trong giai đoạn này.

NĐT dài hạn cũng sẽ theo dõi các doanh nghiệp để phát hiện doanh nghiệp nào không đi đúng định hướng ban đầu thì cần bán đi. Ở khía cạnh này, theo quan điểm của mình, nhà đầu tư dài hạn cần có một bạn tư vấn để cập nhật và tham vấn những vấn đề quan trọng của doanh nghiệp.

—

Vậy là chúng ta đã cùng nhau đi qua 4 bước nền tảng để có thể tìm kiếm lợi nhuận bền vững trên thị trường chứng khoán rồi.

Đây là phần cuối cùng của chuỗi bài này, bước mà thường nhà đầu tư sẽ thích nhất, đó là “Lựa chọn cổ phiếu”. Ở đây mình sẽ giới thiệu 2 phương pháp nổi tiếng là Top-down và bottom-up (tạm dịch là trên xuống và dưới lên) và cách mình ứng dụng.
Cảm ơn mọi người vì đã đọc, hãy subscribe mình để không bỏ lỡ những bài viết mới nhất nha!

Subscribe now

Phần 2: Chọn triết lý đầu tư phù hợp

Bài được viết theo cấu trúc 2 phần: tương ứng với đầu cơ ngắn hạn và đầu tư dài hạn. Với mỗi chiến lược mình sẽ đưa ra các sai lầm thường gặp, sau đó chỉnh sửa những sai lầm này để có được chiến lược giao dịch đúng đắn hơn.

1.Đầu cơ ngắn hạn

Những sai lầm thường gặp.

Sai lầm 1: Mua cổ phiều lời 2-3% là bán, trong khi không muốn bán lỗ. Dẫn tới hiện trạng chỉ cắt lỗ khi những khoản lỗ đã lớn ~20%.

Các nhà đầu tư mới khi theo dõi giá cổ phiếu tăng giảm liên tục, thường hay nghĩ ra chiến lược là: khi giảm thì mua, đợi lời là bán. Còn nếu lỗ thì cứ giữ tiếp. Dẫn đến sai lầm trên, lời mới 2-3% là đã bán, trong khi lỗ vì không muốn bán nên cứ ôm mãi, có cổ phiếu bán khi không chịu nổi nữa thường là đã lỗ 20 -30%. Đặc biệt, mình gặp không ít những nhà đầu tư không muốn bán lỗ, dẫn đến lỗ 80-90% khi lỡ ôm phải những cổ phiếu không có nền tảng cơ bản.

Để một chiến lược giao dịch như vậy hòa vốn trong dài hạn, cần tỉ lệ đúng lên đến 80%. Trong khi điều đó gần như không thể, khi các nhà giao dịch giỏi cũng chỉ có tỉ lệ đúng 60%.

Và nếu nhà đầu tư vẫn đang giao dịch với chiến lược này thì càng đầu tư, càng lỗ mà thôi!

Sai lầm 2: Một chiến lược đầu cơ sai lầm thường gặp khác: Chỉ quan tâm đến đúng sai, mà không quan tâm đến đúng thì được bao nhiêu, sai thì mất bao nhiêu.

Có một câu hỏi thú vị: Nhà đầu tư có thể tự đưa ra câu trả lời của riêng mình, trước khi đọc tiếp.

Câu trả lời đúng là không. Vì trong suốt cuộc đời, chúng ta sẽ thực hiện hàng trăm các thương vụ đầu tư, và với một, chỉ một thương vụ thất bại thôi, chúng ta sẽ mất tất cả.

Tham gia trên thị trường đủ lâu, nhà đầu tư thấy thỉnh thoảng có các khuyến nghị như: “Mua ABC ở giá 100 đi. Đây là giá cầm cố nên sẽ được giữ không cho thủng. Deal này rủi ro thấp lắm”.

Khuyến nghị ở trên bỏ qua trường hợp xác suất nhỏ cổ phiếu sẽ thủng 100, và khi thủng thì sẽ gây ra thiệt hại rất lớn.

Công thức tính rủi ro đúng: Rủi ro = A*B. Trong đó A là xác suất xảy ra rủi ro, B là thiệt hại khi rủi ro xảy ra. Hầu hết mọi người đều quên B, khi cân nhắc quyết định đầu tư. Do đó, với những deal như vậy cần giới hạn lại B lại.

Trên đây là 2 chiến lược giao dịch sai lầm hay gặp nhất khi đầu cơ.

Giờ cùng nhau xây dựng chiến lược giao dịch đúng đắn, bằng cách sửa các sai lầm trên.

Sửa sai lầm 1: Một chiến lược giao dịch thành công trong dài hạn là khi chúng ta trải qua đủ 1 chu kỳ của thị trường (tăng/giảm/đi ngang) và giao dịch hàng trăm lần, đúng có, sai có. Tổng lại tài sản vẫn tăng. Do đó, chúng ta sẽ mong muốn trải qua nhiều chu kỳ hơn.

Một chiến lược trading bao gồm 3 yếu tố sau:

- Tỉ lệ các deal lời/lỗ (Ví dụ 10 giao dịch thì có lời 6, và lỗ 4)

- Mức sinh lời trung bình.

- Mức lỗ trung bình.

Chiến lược giao dịch thành công khi.

Tỉ lệ lời*mức sinh lời trung bình – Tỉ lệ lỗ*mức lỗ trung bình >0

Để dễ hiểu thì chúng ta đến với ví dụ danh mục sau.

Tài sản 100tr. Coi lại các deal trong quá khứ, thấy danh mục có xác suất lời là 60%, xác suất lỗ là 40%. (100 deal có 60 deal lời, 40 deal lỗ)

Trung bình mỗi lần đúng lời 5tr.

Trong khi mỗi lần lỗ, cắt lỗ 10tr.

Tính theo công thức (**) = 0.6*5 -0.4*10 = -1 (âm)

Tổng âm, cho thấy nếu mình càng giao dịch, càng lỗ mà thôi.

»Chỉnh sửa chiến lược giao dịch.

- Tỉ lệ lãi lỗ quá khứ dao động trong ngưỡng 40-60%, trong từng giai đoạn thị trường là có thể chấp nhận được. Và khó để nâng lên.

- Tỉ lệ lãi trong quá khứ: Tạm thời chưa sửa, vì còn cần thị trường ủng hộ.

- Chúng ta sẽ chỉnh sửa tỉ lệ lỗ này. Chỉnh làm sao cho mức lỗ trung bình chỉ bằng ½ mức lãi trung bình.

Quay lại ví dụ trên. Mức lãi trung bình là 5tr/deal, thì chúng ta sẽ tìm kiếm các deal, hoặc đặt mức dừng lỗ cho mỗi deal là 2.5tr/deal.

Sau khi chỉnh sửa chiến lược giao dịch.

Ta có các thông tin sau: Vì cắt lỗ sớm, nên tỉ lệ đúng giảm xuống còn 40%, sai 60%.

Mức lãi trung bình vẫn là 5tr.

Mức lỗ trung bình mới 2.5tr.
Tính tổng lại lời lỗ theo công thức (**):
= 0.4*5 – 0.6*2.5 = 0.5 (dương)

Có thể thấy, dù xác suất đúng nhỏ hơn xác suất sai, nhưng nhờ chấp nhận các khoản lỗ nhỏ, mà càng giao dịch thì tổng tài sản sẽ càng tăng.

Sửa sai lầm 2

Như đã giới thiệu các tính rủi ro đúng là bằng A*B. Trong đó A là xác suất sai, B là thiệt hại khi sai.
Dù nỗ lực đến đâu thì A vẫn không thể bằng 100%, do đó nhà đầu cơ cần giới hạn B lại, nghĩa là khi sai, chúng ta cần chỉ thua lỗ ít thôi. Để làm được như vậy có 2 cách, và mình khuyên nhà đầu cơ nên áp dụng cả 2.
Cách 1: Đặt mức cắt lỗ. Có nghĩa khi mua cổ phiếu giá 10 và kỳ vọng giá sẽ lên 15, thì cần đặt mức dừng lỗ tại 8. Nghĩa là khi giá giảm xuống 8 thì chúng ta bán để chấp nhận mình sai và bảo toàn vốn.
Cách này cần nhà đầu tư có kỹ luật cao, đồng thời vẫn có rủi ro là chọn phải những cổ phiếu ít thanh khoản, dẫn tới lúc cắt lỗ thì không bán được.

Cách 2: Đặt tỷ trọng tối đa cho 1 cổ phiếu trong danh mục. Ví dụ tối đa cho một cổ phiếu là 20% danh mục thôi, thì dù bạn có mua trúng cổ phiếu quá tệ dẫn đến mất trắng thì tài khoản của bạn cũng chỉ mất 20% thôi.
Cách đặt tỷ trọng tối đa này cho phép bạn tham gia đầu cơ các cổ phiếu chỉ bằng phân tích cơ bản mà không cần dùng phân tích kỹ thuật. Ví dụ: Hồi đầu 2023, mình có kỳ vọng ngành du lịch sẽ khởi sắc trở lại, với cao điểm du lịch và quý 2 (Đi kèm xem cơ bản doanh nghiệp), nên mình mua SKG 20% tài khoản, đợi đến hết quý 2 mình bán, cổ phiếu cho suất sinh lời gần 50% trong 2 quý.

Tóm lại chiến lược giao dịch đúng cho nhà đầu cơ: Kỳ vọng dương và đặt tỷ trọng tối đa cho 1 cổ phiếu bất kỳ trong danh mục.

2 - Đầu tư dài hạn

Chiến lược sai lầm: All in vào một doanh nghiệp

Nhà đầu tư dài hạn không phải không có những sai lầm. Sai lầm phổ biến nhất ở nhà đầu tư dài hạn là họ tìm thấy một doanh nghiệp tốt, sở hữu ban lãnh đạo giỏi, và được định giá rẻ. Từ đó họ xuống tiền và chỉ mua duy nhất cổ phiếu của doanh nghiệp này mà thôi. Sau đó doanh nghiệp gặp phải các rủi ro không lường trước được hay các sự kiện bất khả kháng, (chính trị, thiên tai, thay đổi công nghệ…) dẫn tới doanh nghiệp thất bại, và danh mục đầu tư của họ cũng thua lỗ nặng nề.

Chỉnh sửa sai lầm để có chiến lược đúng đắn.

Mỗi doanh nghiệp dù tốt đến mấy, đều có những rủi ro của riêng nó. Vì vậy nhà đầu tư cần đa dạng hóa để giảm thiểu được các rủi ro đơn lẻ này.

Vì vậy, nguyên tắc quan trọng nhất của nhà đầu tư là đa dạng. Phải đa dạng cổ phiếu, và đa dạng ngành nghề, đa dạng xu hướng vĩ mô. Việc đa dạng hóa danh mục không chỉ giúp nhà đầu tư tránh được các rủi ro đơn lẻ của doanh nghiệp mà còn giúp nhà đầu tư thích nghi được với các kịch bản vĩ mô khác nhau.

Ví dụ:
Danh mục 1: 100% cổ phiếu FPT => Quá tập trung
Danh mục 2: ACB, TCB, MBB, VCB => 4 cổ phiếu đều của ngành ngân hàng => Không đa dạng ngành.
Danh mục 3: TCB, SSI, VHM => Không đa dạng xu hướng vĩ mô, vì tất cả đều thuận lợi trong môi trường vĩ mô có lãi suất thấp, kinh tế phát triển, khi lãi suất tăng mạnh, kinh tế khó khăn, danh mục sẽ sụt giảm mạnh.
Kết lại: Chiến lược cho nhà đầu tư dài hạn: Đa dạng hóa cổ phiếu, ngành và xu hướng vĩ mô.

Trên đây là những chia sẽ của mình về chiến lược giao dịch. Nhà đầu tư có thể để lại các bình luận để trao đổi nha.

Xem thêm thông tin về mình tại đây: About me